Doanh nghiệp kiến nghị điều chỉnh lãi suất, hỗ trợ người mua nhà

Lãi suất tăng, tín dụng siết chặt đang trở thành nút thắt lớn của thị trường bất động sản, khiến dòng tiền đình trệ và nhiều dự án chậm tiến độ trên cả cung lẫn cầu.

Dòng tiền kẹt, địa ốc chững lại

Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất ngân hàng liên tục biến động và chưa ổn định, thị trường bất động sản bước vào giai đoạn trầm lắng rõ rệt. Nhiều doanh nghiệp cho biết đây là thời điểm “khó bán hàng nhất trong nhiều năm”.

Ông Võ Quốc Đức – Giám đốc Ban Tài chính Kế toán Công ty CP Tập đoàn Đầu tư Địa ốc Nova (Novaland) cho biết, lãi suất cho vay từ đầu năm 2026 tăng mạnh, phổ biến ở mức 20–30%, thậm chí cao hơn ở một số lĩnh vực.

Room tín dụng bị siết tác động ra sao?

Theo ông Đức, nhiều dự án đã ký hợp đồng tín dụng từ năm 2025 với thời gian triển khai 5–6 năm và giai đoạn giải ngân dự kiến 2–3 năm, nhưng sang năm 2026 lại bị ngân hàng giải ngân cầm chừng, chỉ đạt khoảng 10–20% hoặc chưa được bố trí hạn mức tín dụng.

Việc siết room tín dụng đúng thời điểm ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ xây dựng, thanh toán cho nhà thầu và buộc doanh nghiệp phải đàm phán lại với các bên liên quan. Kế hoạch nhận nhà, bàn giao nhà của khách hàng cũng vì thế mà bị điều chỉnh.

Hoạt động bán hàng trầm lắng khi lãi suất tăng cao.

Người mua nhà cũng chịu áp lực

Ở phía người mua, áp lực tài chính ngày càng rõ. Nhiều khách hàng đã ký hợp đồng và thanh toán theo tiến độ dựa trên mặt bằng lãi suất trước năm 2025. Nhưng khi lãi vay tăng cao, khả năng tiếp cận vốn bị thu hẹp, thậm chí mất kênh vay.

Ông Đức nhấn mạnh: chỉ cần một biến động nhỏ về lãi suất cũng có thể khiến một dự án từng được đánh giá khả thi trở nên rủi ro. Khi người mua không đủ khả năng tiếp tục thanh toán, nếu chủ đầu tư không đủ tiềm lực tài chính sẽ dễ phát sinh nợ xấu.

Dự án mới cũng khó tiếp cận vốn

Khó khăn càng chồng chất với các dự án mới. Dù đã được đánh giá khả thi và làm việc sơ bộ với ngân hàng, nhiều dự án vẫn khó tiếp cận hạn mức tín dụng trong năm nay.

Ngay cả các dự án đã được cấp room cũng chưa thể giải ngân theo kế hoạch, trong khi những dự án đang chuẩn bị triển khai chỉ được giải ngân một phần nhỏ so với cam kết ban đầu.

Đại diện Novaland cho rằng, với doanh nghiệp bất động sản, thị trường tài chính và hạn mức tín dụng đóng vai trò then chốt. Việc siết room đột ngột không chỉ ảnh hưởng đến doanh nghiệp mà còn tác động đến các dự án nhà ở, đặc biệt là phân khúc đáp ứng nhu cầu thực của người dân.

Từ thực tế đó, doanh nghiệp kiến nghị các ngân hàng xem xét điều chỉnh mặt bằng lãi suất theo hướng giảm dần để hỗ trợ người mua nhà. Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước cần có cơ chế điều hành room tín dụng linh hoạt hơn.

Nếu trước đây hạn mức tín dụng được phân bổ theo năm thì việc chuyển sang phân bổ theo quý với thời gian ngắn đang khiến cả ngân hàng, doanh nghiệp và người mua nhà rơi vào thế bị động.

Nhà ở xã hội cũng vướng vốn

Không chỉ nhà ở thương mại, nhà ở xã hội vốn được kỳ vọng là điểm sáng cũng đang gặp vướng mắc về vốn. Ông Lê Hữu Nghĩa – Giám đốc Công ty Lê Thành cho biết doanh nghiệp hiện có dự án quy mô khoảng 2.000 tỷ đồng đã hoàn thành phần móng nhưng buộc phải tạm dừng do không tiếp cận được vốn vay.

Dù thuộc diện được hưởng gói tín dụng ưu đãi 145.000 tỷ đồng của Chính phủ, doanh nghiệp vẫn bị ngân hàng từ chối cho vay với lãi suất 6,1%/năm.

Ngay cả khi doanh nghiệp đề nghị vay theo lãi suất thương mại, ngân hàng cũng không chấp thuận do lo ngại rủi ro pháp lý khi cho vay không đúng đối tượng. Điều này khiến doanh nghiệp rơi vào thế “tiến thoái lưỡng nan” khi dự án đã triển khai nhưng không thể tiếp tục.

Nhiều dự án thi công cầm chừng do khó tiếp cận vốn vay.

Chuyên gia nói gì về bài toán vốn?

TS. Nguyễn Duy Phương – Giám đốc đầu tư tài chính DG Capital nhận định, điểm yếu cốt lõi của doanh nghiệp bất động sản vẫn là sự phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng.

Trong khi đó, chu kỳ thắt chặt và nới lỏng tín dụng có xu hướng lặp lại sau mỗi 4–5 năm, khiến thị trường luôn đối mặt với rủi ro mang tính chu kỳ.

Theo ông, áp lực hiện tại chưa đến mức khủng hoảng nhưng đã bộc lộ những rủi ro tiềm ẩn. Để phát triển bền vững, doanh nghiệp cần tái cấu trúc nguồn vốn, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng và hướng tới các kênh huy động dài hạn hơn.

Đồng quan điểm, TS. Đinh Thế Hiển cho rằng doanh nghiệp bất động sản cần chuyển từ phụ thuộc vào nguồn vốn ngắn hạn sang các nguồn vốn trung và dài hạn. Chỉ khi tách bạch được vốn ngắn hạn của hệ thống ngân hàng với nhu cầu đầu tư dài hạn, thị trường mới có thể vận hành theo giá trị thực.

Cần làm gì để thị trường cân bằng hơn?

Các chuyên gia cho rằng cần điều hành tín dụng linh hoạt hơn thay vì áp dụng cơ chế cứng nhắc. Dòng vốn nên được định hướng vào các phân khúc đáp ứng nhu cầu thực như nhà ở, bất động sản công nghiệp hay logistics.

Đồng thời, chính sách tài khóa và đất đai cũng cần điều chỉnh đồng bộ để gia tăng nguồn cung và giảm áp lực giá. Khi cung – cầu được cân đối, dòng vốn sẽ tự dịch chuyển vào những khu vực hiệu quả hơn.

Bạn nghĩ sao về kiến nghị hạ lãi suất để hỗ trợ người mua nhà? Comment bên dưới nhé!