Nhiều biến động tại ngân hàng ACB: Một nhóm doanh nghiệp liên tục “thâu tóm” cổ phiếu để tăng sở hữu lên gần 9,6%, tiền gửi khách hàng lại bất ngờ “bốc hơi” hơn 16.000 tỷ đồng?

Âu Lạc liên tục tăng nhận diện tại ACB

Mới đây nhất, bà Nguyễn Thiên Hương Jenny báo cáo đã mua thêm 15,74 triệu cổ phiếu ACB trong phiên 12/6, qua đó tăng sở hữu từ 135,67 triệu cổ phiếu (tỷ lệ 2,64%) lên mức 151,42 triệu cổ phiếu (tỷ lệ 2,95%).

Bên cạnh đó, những người liên quan đến bà Nguyễn Thiên Hương Jenny đang nắm giữ tổng cộng 341,23 triệu cổ phiếu, tương đương 6,64%.

Bà Nguyễn Thiên Hương Jenny chính là con gái của bà Ngô Thu Thúy - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Âu Lạc. Như vậy, nhóm cổ đông Âu Lạc đang nắm giữ tổng cộng 492,65 triệu cổ phiếu, tương đương 9,59% vốn ACB.

Trước đó, nhóm này cũng gây chú ý trên thị trường khi đã liên tục có những động thái tăng sở hữu tại ACB.

Gần đây nhất là thời điểm đầu tháng 6 vừa qua, ông Nguyễn Đức Hiếu Johnny vừa có báo cáo gửi UBCKNN, Sở GDCK và Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) về thay đổi sở hữu của cổ đông lớn, nhà đầu tư nắm giữ từ 5% trở lên cổ phiếu.

Theo đó, ngày 5/6/2026, ông Nguyễn Đức Hiếu Johnny đã mua vào gần 2 triệu cổ phiếu ACB, qua đó nâng tỷ lệ nắm giữ từ 1,86% (gần 95,7 triệu cổ phiếu) lên 1,9% (hơn 97,6 triệu cổ phiếu).

Những người có liên quan đến ông Nguyễn Đức Hiếu Johnny hiện đang sở hữu hơn 317,8 triệu cổ phiếu ACB, tương đương tỷ lệ 6,19%.

Sau khi ông Nguyễn Đức Hiếu Johnny mua thêm nhà đầu tư này này và người có liên quan đã nâng lên gần 415,5 triệu cổ phiếu, tương đương tỷ lệ 8,09% vốn tại ACB.

Ông Nguyễn Đức Hiếu Johnny chính là con trai của bà Ngô Thu Thúy - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Âu Lạc. Nhóm Âu Lạc còn có bà Ngô Thu Thúy, ông Nguyễn Đức Hinh - chồng bà Ngô Thu Thúy, bà Nguyễn Thiên Hương Jenny - con gái vợ chồng Chủ tịch Âu Lạc, bà Mai Phi Lan cùng Công ty CP Làng Giáo dục Quốc tế Thiên Hương cũng đang nắm giữ lượng lớn cổ phiếu ACB.

Nhóm Âu Lạc của Chủ tịch Ngô Thuy Thúy gom thêm cổ phiếu ACB trong bối cảnh ngân hàng này sắp chốt danh sách cổ đông nhận cổ tức.

Cụ thể, ngày 16/6, ACB sẽ chốt danh sách cổ đông trả cổ tức năm 2025 gồm 7% bằng tiền mặt và 13% bằng cổ phiếu, tổng số tiền chi ra là 10.273 tỷ đồng.

Trong đó, cổ tức 7% tiền mặt tương đương 700 đồng/cổ phiếu. Với hơn 5,1 tỷ cổ phiếu đang lưu hành, ACB dự chi khoảng 3.595 tỷ đồng để trả cho cổ đông. Ngày thanh toán là 23/6.

Nếu hoàn tất, vốn điều lệ của ACB sẽ tăng từ 51.366 tỷ đồng lên 58.044 tỷ đồng.

Âu Lạc có vai trò gì tại ACB?

Trước đó, liên quan đến vai trò của nhóm Âu Lạc tại ACB, lãnh đạo nhà băng này cho biết, ACB kỳ vọng cổ đông lớn này sẽ tiếp tục đóng góp vào tăng trưởng trong thời gian tới.

Về định hướng mở rộng hệ sinh thái, ACB cho biết đang thúc đẩy phát triển các công ty thành viên, trong đó có kế hoạch thành lập công ty bảo hiểm phi nhân thọ.

Theo tài liệu họp ĐHĐCĐ năm 2026, ACB trình cổ đông phương án thành lập công ty bảo hiểm có tên dự kiến là Công ty TNHH Bảo hiểm Phi Nhân thọ ACB, tên viết tắt là ACB Insurance.

Doanh nghiệp có vốn điều lệ ban đầu 500 tỷ đồng do Công ty TNHH Quản lý nợ và khai thác Tài sản Ngân hàng Á Châu (ACBA) góp 91% và Công ty TNHH Chứng khoán ACB (ACBS) góp 9%. Nguồn vốn góp đến từ vốn chủ sở hữu của ACB và các đơn vị góp vốn.

Thời hạn hoạt động của ACB Insurance là 99 năm và có thể điều chỉnh khi được các cơ quan có thẩm quyền cho phép.

Tiền gửi khách hàng “bốc hơi” hơn 16.000 tỷ

ACB là ngân hàng nằm trong nhóm ngân hàng có quy mô lợi nhuận lớn trên thị trường. Tuy nhiên, báo cáo tài chính quý 1/2026 cho thấy tăng trưởng lợi nhuận đi kèm sự dịch chuyển đáng chú ý ở nguồn vốn, khi tiền gửi khách hàng suy giảm trong khi phát hành giấy tờ có giá tăng mạnh.

Theo BCTC quý I/2026 của ACB, ngoài những con số kinh doanh tích cực thì chi phí lãi và các chi phí tương tự tăng 46,8%, lên 10.231,2 tỷ đồng. Do chi phí vốn tăng nhanh hơn, thu nhập lãi thuần của ACB chỉ tăng 9,9%, đạt 6.989,2 tỷ đồng.

Áp lực này diễn ra trong bối cảnh tiền gửi khách hàng suy giảm. Tại ngày 31/3/2026, tiền gửi của khách hàng tại ACB còn 569.109,6 tỷ đồng, giảm 16.070,6 tỷ đồng so với đầu năm. Trong đó, tiền gửi có kỳ hạn giảm từ 160.348,9 tỷ đồng xuống 148.374 tỷ đồng, còn tiền gửi không kỳ hạn giảm từ 124.539 tỷ đồng xuống 120.841 tỷ đồng.

Trái ngược với tiền gửi khách hàng, cho vay khách hàng của ACB lại tăng từ 686.777,4 tỷ đồng lên 709.026,1 tỷ đồng, tức tăng hơn 22.200 tỷ đồng chỉ sau 3 tháng. Sự lệch pha giữa tín dụng tăng và tiền gửi khách hàng giảm khiến ngân hàng phải dựa nhiều hơn vào các kênh huy động khác để cân đối nguồn vốn.

Một trong các kênh đó là giấy tờ có giá. Cuối quý I/2026, số dư phát hành giấy tờ có giá của ACB đạt 155.942,6 tỷ đồng, tăng 22.648,2 tỷ đồng so với đầu năm. Mức tăng này chủ yếu đến từ chứng chỉ tiền gửi, tăng từ 80.939,8 tỷ đồng lên 103.586,8 tỷ đồng, trong khi trái phiếu gần như đi ngang quanh mức hơn 52.300 tỷ đồng.

Một chi nhánh vừa bị thanh tra

Thông tin từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), ngày 10/6/2026, Chánh Thanh tra NHNN Khu vực 14 đã ban hành Kết luận thanh tra số 12/KL-TTNH đối với Ngân hàng TMCP Á Châu Chi nhánh Trà Vinh (ACB Trà Vinh).

Theo kết luận thanh tra, bên cạnh những kết quả đạt được, kết quả thanh tra cho thấy còn hạn chế trong việc thuyết minh, thu thập tài liệu, số liệu để chứng minh kết quả thẩm định, xét duyệt đề xuất cho vay, kiểm tra sau cho vay, định giá lại tài sản đảm bảo dẫn đến chưa nhận diện đầy đủ, kịp thời các nguy cơ rủi ro để đề xuất các biện pháp phòng ngừa, xử lý kịp thời.

Nhân viên phụ trách khoản vay và người phê duyệt chưa chú trọng đánh giá thực tế kết hợp thu thập đầy đủ tài liệu làm cơ sở quyết định cấp tín dụng; quá trình tác nghiệp chưa đảm bảo đầy đủ quy trình, quy chế trong thực hiện nghiệp vụ; việc thu thập tài liệu, chứng từ liên quan đến phương án sử dụng vốn và kiểm tra, giám sát sau cho vay còn hạn chế; chưa đo lường, nhận diện, đánh giá hết các rủi ro trước, trong và sau cho vay để có hướng xử lý phù hợp, kịp thời

Trách nhiệm thuộc về người có liên quan đến các tồn tại, sai sót của từng hồ sơ đã được thanh tra, gồm: nhân viên nghiệp vụ phụ trách hồ sơ vay, Trưởng/phó phòng nghiệp vụ, Giám đốc phòng giao dịch Tiểu Cần, Ban Giám đốc Chi nhánh ACB Trà Vinh chịu trách nhiệm tại các hồ sơ được giao phụ trách.