Lạm phát cao triệt tiêu khả năng giảm lãi suất trong 6 tháng cuối 2026

Lạm phát cao đang làm triệt tiêu khả năng giảm lãi suất trong 6 tháng cuối năm 2026, theo ông Phan Lê Thành Long, CEO AFA Group. Đây là diễn biến đáng chú ý với thị trường tài chính và bất động sản.

CPI tháng 4/2026 tăng mạnh, vượt xa mục tiêu

Theo số liệu mới đây của Cục Thống kê, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 4/2026 tăng 0,84% so với tháng trước và tăng 5,46% so với cùng kỳ năm trước.

Giới phân tích cho rằng nguyên nhân chính đến từ ảnh hưởng lớn của xung đột Trung Đông khiến giá dầu neo cao, kéo theo sự tăng giá có độ trễ của nhiều ngành nghề khác.

Mức lạm phát này cũng đang vượt khá xa so với mốc mục tiêu 4,5% mà Quốc hội đặt ra cho năm nay. Nếu không có giải pháp hạ nhiệt, lạm phát bình quân vào cuối năm có khả năng chạm ngưỡng 4,5% - 5%.

Vì sao lạm phát cao lại khó giảm lãi suất?

Theo ông Phan Lê Thành Long, lạm phát cao tác động trực tiếp và làm triệt tiêu khả năng giảm lãi suất trong 6 tháng cuối năm 2026.

Ông cho biết cơ chế điều hành kinh tế vĩ mô của Việt Nam là duy trì lãi suất thực dương, tức lãi suất huy động của ngân hàng luôn phải lớn hơn mức lạm phát. Khi lạm phát tháng 4 đã chạm 5,46%, lãi suất huy động buộc phải neo ở mức cao hơn để thu hút tiền gửi.

Điều này khiến lãi suất huy động chưa thể giảm mạnh ngay lập tức, dù có nỗ lực từ phía Chính phủ hay Ngân hàng Nhà nước.

Áp lực từ LDR và Thông tư 22

Bên cạnh lạm phát, mặt bằng lãi suất còn chịu tác động từ nhiều yếu tố vĩ mô khác.

Đầu tiên là tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) của các ngân hàng hiện đang khá cao. Áp lực huy động vốn càng lớn hơn khi từ ngày 01/05/2026, lộ trình của Thông tư 22 quy định tiền gửi của Kho bạc Nhà nước không còn được tính vào tổng huy động của khối ngân hàng.

Ông Long cho biết yếu tố này làm nhóm ngân hàng quốc doanh hụt đi khoảng hơn 500.000 tỷ đồng trong cơ cấu tính toán, khiến các ngân hàng gặp khó khăn trong việc cho vay ra và tạo thêm áp lực giữ nguyên hoặc tăng lãi suất huy động.

Tỷ giá và nhập siêu cũng tạo sức ép

Một yếu tố khác là sức ép tỷ giá và nhập siêu. Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã nhập siêu 7,11 tỷ USD, chủ yếu do tăng nhập khẩu từ Trung Quốc.

Kết hợp với việc chỉ số sức mạnh đồng USD trên toàn cầu tiếp tục duy trì ở mức cao, tỷ giá VND/USD đã trượt giá khoảng 2,29%.

Theo ông Long, sức ép bảo vệ đồng nội tệ trước tỷ giá tăng cao cũng là một rào cản lớn khiến lãi suất không thể hạ nhiệt.

Ngân hàng Nhà nước sẽ phải cân nhắc gì?

Đồng quan điểm, ban lãnh đạo VietBank cho biết Ngân hàng Nhà nước đang chịu nhiều áp lực: vừa cố gắng giữ mặt bằng lãi suất ở mức thấp để đảm bảo tăng trưởng, vừa phải giữ lạm phát ở mức 4,5% và bảo đảm tỷ giá không quá biến động.

Trong trường hợp lạm phát tăng quá nhanh, Ngân hàng Nhà nước sẽ buộc phải cân nhắc tăng lãi suất điều hành hoặc hút bớt VND ra khỏi hệ thống.

Lãi suất còn phụ thuộc biến động trong nước và thế giới

Tại kỳ đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, ông Lê Thanh Tùng, Thành viên HĐQT VietinBank, cũng cho rằng áp lực thanh khoản và cạnh tranh trong hệ thống ngân hàng đã kéo mặt bằng lãi suất tăng nhanh trong thời gian qua, từ đó trực tiếp làm gia tăng chi phí vốn của các ngân hàng.

Ông Tùng nhận định biến động lãi suất thời gian tới sẽ phụ thuộc nhiều vào yếu tố trong nước và thế giới, đặc biệt là diễn biến tại Iran.

“Trong kịch bản cơ sở, lãi suất có thể duy trì ở mức cao trong ngắn hạn với tốc độ tăng thêm có thể chậm lại và ổn định dần khi điều kiện thị trường trở nên thuận lợi hơn. Tuy nhiên, nếu cú sốc kéo dài thì áp lực lãi suất có thể vẫn sẽ tiếp tục kéo dài trong năm 2026”, ông Tùng nhấn mạnh.

Bạn đang theo dõi mặt bằng lãi suất để xuống tiền mua nhà hay đầu tư? Comment bên dưới nhé!