Apple thời Tim Cook: Đế chế 4.000 tỷ USD và những vấp ngã

Từ vốn hóa khoảng 350 tỷ USD lên 4.000 tỷ USD, Apple dưới thời Tim Cook đã đi từ kỳ vọng “giữ ổn định” thành một đế chế công nghệ tiêu dùng lớn nhất và có lợi nhuận cao nhất lịch sử.

Tim Cook tiếp quản Apple trong bối cảnh nào?

Ngày 24/8/2011, Steve Jobs từ chức CEO, Tim Cook chính thức lên nắm quyền điều hành Apple. Khi đó, iPhone mới ra mắt được ba năm, iPad còn khá mới, còn MacBook đang tìm lại vị thế.

Phần lớn thị trường lúc ấy chỉ kỳ vọng ông duy trì sự ổn định. Nhưng hơn một thập kỷ sau, Apple không chỉ giữ vững vị thế mà còn tái cấu trúc, mở rộng và cải tiến từng mảng kinh doanh.

Những bước ngoặt lớn dưới thời Tim Cook

iPhone 6: Cột mốc mở màn chu kỳ tăng trưởng lớn

iPhone 6 và iPhone 6 Plus ra mắt năm 2014 là một quyết định rất quan trọng của Tim Cook: chuyển sang màn hình lớn hơn. Đây được xem là bước đi kích hoạt chu kỳ nâng cấp lớn nhất trong lịch sử iPhone.

Chỉ trong quý 1 năm tài chính 2015, Apple bán được hơn 74 triệu chiếc iPhone - con số kỷ lục đến nay vẫn chưa bị phá vỡ. Thành công này đặt nền móng cho cột mốc 1.000 tỷ USD mà Apple đạt được vào năm 2018.

Apple Watch: Từ sản phẩm còn hạn chế đến công cụ sức khỏe

Ra mắt năm 2015, Apple Watch không khởi đầu hoàn hảo vì còn hạn chế về tốc độ, thời lượng pin và phần mềm. Nhưng Apple kiên trì cải tiến.

Đến Series 3, thiết bị này bắt đầu thực sự hữu ích; còn Series 4 với tính năng phát hiện rung nhĩ đã đưa Apple Watch vượt khỏi vai trò một món đồ công nghệ để trở thành công cụ chăm sóc sức khỏe có thể cứu người.

Hiện nay, Apple Watch bán chạy hơn toàn bộ ngành đồng hồ Thụy Sĩ cộng lại và là danh mục sản phẩm đầu tiên được xây dựng chủ yếu dưới thời Cook, đóng góp hàng chục tỷ USD doanh thu mỗi năm.

AirPods: Từ hoài nghi đến hiện tượng

Khi Apple loại bỏ giắc tai nghe trên iPhone 7, phản ứng ban đầu của công chúng là hoài nghi, thậm chí chế giễu. Nhưng AirPods ra mắt năm 2016 nhanh chóng trở thành sản phẩm phổ biến ở khắp nơi.

Đến năm 2019, AirPods mang về khoảng 12 tỷ USD doanh thu mỗi năm cho Apple.

Apple Silicon/M1: Quyết định táo bạo nhất của Mac

Năm 2020, Apple quyết định rời chip Intel để tự phát triển vi xử lý dựa trên kiến trúc ARM cho Mac. Chỉ sáu tháng sau, chip Apple M1 ra mắt và khiến thị trường phải nhìn nhận lại.

M1 nhanh hơn nhiều so với các mẫu MacBook Pro dùng chip Intel cao cấp, trong khi vẫn giữ được thời lượng pin cả ngày và mức giá cạnh tranh. Dòng chip M-series sau đó được xem là một trong những bộ xử lý tốt nhất từng được thiết kế cho laptop.

Những “vấp ngã” đáng chú ý

Apple Maps: Sai sót khiến CEO phải công khai xin lỗi

Năm 2012, Tim Cook đã phải công khai xin lỗi người dùng vì Apple Maps. Ứng dụng này ra mắt cùng iOS 6 để thay thế Google Maps nhưng gặp nhiều lỗi nghiêm trọng, từ đường xá hiển thị sai đến địa danh bị đặt sai hàng kilômét.

Ông Cook sau đó thừa nhận sai lầm và khuyến nghị người dùng chuyển sang đối thủ trong khi Apple sửa chữa. Đến nay, Apple Maps đã cải thiện đáng kể nhưng vẫn chưa vượt qua Google Maps ở nhiều khu vực.

Siri và Apple Intelligence: Lời hứa còn dang dở

Siri ra mắt năm 2011, ngay trước khi Steve Jobs qua đời, từng được kỳ vọng là biểu tượng tương lai của Apple. Tuy nhiên, từ năm 2015, Siri dần tụt lại phía sau các trợ lý của Google và Amazon.

Năm 2024, Apple giới thiệu Apple Intelligence, cho thấy hãng sẵn sàng gia nhập cuộc đua AI. Dù vậy, Apple Intelligence và Siri vẫn bị xem là bước đi chậm hơn so với Google hay OpenAI.

AirPower: Sản phẩm chưa từng tồn tại

Tháng 9/2017, Apple công bố AirPower - tấm sạc không dây có thể sạc đồng thời iPhone X, Apple Watch và AirPods ở bất kỳ vị trí nào trên bề mặt.

Nhưng sau nhiều tháng chờ đợi, sản phẩm vẫn không xuất hiện. Đến tháng 3/2019, Apple âm thầm hủy dự án vì không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật của hãng.

Di sản lớn nhất của Tim Cook là gì?

Khi Tim Cook tiếp quản, doanh thu Apple gần như phụ thuộc hoàn toàn vào phần cứng. Nhưng ông nhìn thấy một tài sản lớn hơn: cộng đồng hơn một tỷ người dùng trung thành và có mức độ tin cậy rất cao.

Từ nền tảng đó, Apple mở rộng “vòng tròn dịch vụ” quanh phần cứng với Apple Music, Apple Pay, iCloud, Apple TV+, Apple Arcade và Apple Fitness+.

Đến năm tài chính 2024, mảng Dịch vụ mang về hơn 85 tỷ USD doanh thu mỗi năm, với biên lợi nhuận gộp vượt 70%. Đây là mảng tăng trưởng nhanh nhất của Apple và trở thành một “cỗ máy tiền mặt” hiệu quả.

Quan trọng hơn, mảng dịch vụ giúp Apple giảm bớt biến động từ chu kỳ nâng cấp sản phẩm và gắn kết hơn 2,2 tỷ thiết bị đang hoạt động vào hệ sinh thái của hãng.

Apple đang đứng ở đâu sau mốc 4.000 tỷ USD?

Với định giá 4.000 tỷ USD, Apple đang có nền tảng rất vững: cộng đồng người dùng trung thành, khả năng kiểm soát cả phần cứng lẫn phần mềm, cùng mảng dịch vụ tạo dòng tiền lớn và biên lợi nhuận cao.

Tuy nhiên, hãng vẫn đối mặt nhiều rủi ro: phụ thuộc lớn vào Trung Quốc cả về sản xuất lẫn thị trường tiêu thụ, áp lực chống độc quyền với App Store, cuộc đua AI khi Siri vẫn chậm hơn các đối thủ, và Apple Vision Pro dù ấn tượng về kỹ thuật nhưng chưa chứng minh được vai trò nền tảng tương lai.

Dù vậy, không thể phủ nhận những gì Tim Cook đã xây dựng: một Apple bền vững hơn, đa tầng hơn và ít phụ thuộc hơn vào một sản phẩm đơn lẻ. Mốc 4.000 tỷ USD cũng là minh chứng rõ nhất cho niềm tin của thị trường vào cách ông dẫn dắt Apple.

Bạn nghĩ sao về thời Tim Cook tại Apple? Comment bên dưới nhé!