TPHCM rà soát 838 dự án, nhiều doanh nghiệp vẫn kẹt nghĩa vụ tài chính

TPHCM đang rà soát 838 công trình, dự án và khu đất vướng mắc để tháo gỡ dứt điểm trong năm 2026. Trong đó, nút thắt lớn nhất mà doanh nghiệp bất động sản nhắc đến vẫn là nghĩa vụ tài chính và xác định tiền sử dụng đất.

Doanh nghiệp đang đứng trước ranh giới rất mong manh

Chiều 13/5, Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) tổ chức hội nghị triển khai Chỉ thị 45/CT-UBND ngày 5/5/2026 của UBND TPHCM về việc tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài.

Ông Trương Anh Tuấn, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân, cho biết cộng đồng doanh nghiệp đang xem đây là giai đoạn có thể hồi sinh nếu các vướng mắc được xử lý quyết liệt.

Ông nói doanh nghiệp đang đứng trước “ranh giới rất mong manh giữa tồn tại và giải thể”. Hiện Hoàng Quân còn khoảng 30 dự án đang triển khai nhưng gặp nhiều nút thắt, có dự án kéo dài 5 năm vẫn chưa xử lý dứt điểm.

Doanh nghiệp cần một đầu mối đủ mạnh

Theo ông Tuấn, TPHCM cần quán triệt tinh thần phối hợp giữa các sở, ban ngành và doanh nghiệp, đồng thời có một cơ quan điều phối đủ mạnh để theo dõi xuyên suốt các hồ sơ tồn đọng.

Ông đề xuất giao Sở Tài chính làm đầu mối chính; khi doanh nghiệp gửi kiến nghị thì cần chỉ định cụ thể cán bộ hoặc bộ phận phụ trách tại từng đơn vị như Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch - Kiến trúc hoặc chính quyền địa phương để tiện liên hệ, theo dõi tiến độ.

Ông cũng nhấn mạnh cần thực hiện nghiêm tinh thần không hình sự hóa các quan hệ kinh tế để cán bộ và doanh nghiệp yên tâm phối hợp xử lý hồ sơ.

Vướng lớn nhất: tiền sử dụng đất và nghĩa vụ tài chính

Tại hội nghị, bà Nguyễn Nam Phương, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh, cho biết doanh nghiệp đang gặp nhiều khó khăn kéo dài tại các dự án ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu.

Theo bà Phương, vướng mắc lớn nhất hiện nay là nghĩa vụ tài chính và việc xác định tiền sử dụng đất. Dù doanh nghiệp là một trong những đơn vị tiên phong đầu tư nhà ở xã hội và nhà ở cho người thu nhập thấp bằng 100% vốn tư nhân, nhiều dự án vẫn đình trệ suốt nhiều năm.

Bà Phương cho biết việc chậm xác định tiền sử dụng đất kéo dài 4-5 năm khiến doanh nghiệp gặp khó khăn nghiêm trọng, hoạt động kinh doanh thua lỗ liên tục. Có trường hợp cơ quan thuế tạm tính khoảng 24 tỷ đồng nhưng do vượt mốc 20 tỷ đồng nên hồ sơ phải khảo sát lại và chuyển qua nhiều cơ quan khác nhau, làm tiến độ tiếp tục kéo dài.

Ngoài ra, doanh nghiệp còn gặp khó trong việc khấu trừ chi phí. Nhiều tuyến đường do doanh nghiệp tự bỏ tiền đền bù, giải phóng mặt bằng và đầu tư hạ tầng nhưng giá trị thực tế lại chưa được khấu trừ tương xứng khi tính nghĩa vụ tài chính.

Hiện công ty bà Phương có 4 dự án đang vướng pháp lý và quy hoạch. Bà kiến nghị cơ quan chức năng sớm rà soát, tháo gỡ để doanh nghiệp có thể tiếp tục triển khai các dự án nhà ở xã hội.

TPHCM đang xử lý bao nhiêu dự án tồn đọng?

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, hiện TPHCM đang rà soát tổng cộng 838 công trình, dự án và khu đất gặp khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ.

Trong số này có 60 dự án thuộc thẩm quyền xử lý của Trung ương và 778 công trình thuộc thẩm quyền của TPHCM.

Đến nay, TPHCM đã tháo gỡ hoàn toàn cho 417 dự án, cơ bản xử lý xong khó khăn đối với 393 công trình khác. Hiện còn 28 dự án đang tiếp tục được xử lý theo các bước tiếp theo.

Doanh nghiệp cần báo cáo rõ đang vướng ở đâu

Bà Lê Thị Thu Hồng, Phó Trưởng phòng Kinh tế đối ngoại, Sở Tài chính TPHCM, cho biết thành phố đang rà soát toàn diện các dự án tồn đọng tại các địa bàn trước sáp nhập gồm TPHCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ.

Để tránh bỏ sót, doanh nghiệp cần báo cáo cụ thể dự án đang vướng ở bước nào như chủ trương đầu tư, quy hoạch, giao đất hay nghĩa vụ tài chính, đồng thời xác định rõ cơ quan đang xử lý để thành phố phân công trách nhiệm và tháo gỡ theo từng bước.

Theo đại diện Sở Tài chính TPHCM, nhiều dự án kéo dài 5 - 10 năm do vướng chồng chéo giữa các luật về đất đai, đầu tư, xây dựng và quy hoạch. Với những trường hợp vượt thẩm quyền, TPHCM sẽ kiến nghị Trung ương hoặc đề xuất cơ quan thanh tra tham gia xử lý.

Sau khi tổng hợp đầy đủ dữ liệu, TPHCM sẽ xây dựng cơ chế phối hợp chi tiết giữa các sở, ban ngành để đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ.

Bạn nghĩ đâu là nút thắt cần tháo gỡ trước nhất để dự án bất động sản không bị kéo dài thêm? Comment bên dưới nhé!