TPHCM rà soát 838 dự án bất động sản tồn đọng, còn 28 dự án đang xử lý

TPHCM đang rà soát 838 công trình, dự án và khu đất có vướng mắc, trong đó nhiều doanh nghiệp bất động sản cho biết họ đang đứng trước ranh giới rất mong manh giữa tồn tại và giải thể.

Nút thắt lớn nhất: tiền sử dụng đất và nghĩa vụ tài chính

Chiều 13/5, Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) tổ chức hội nghị triển khai Chỉ thị 45/CT-UBND ngày 5/5/2026 của UBND TPHCM về việc tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài.

Ông Trương Anh Tuấn, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân, cho biết nhiều dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập thấp dù được đầu tư bằng 100% vốn tư nhân nhưng vẫn đình trệ suốt nhiều năm.

Ông Tuấn nhấn mạnh, vướng mắc lớn nhất hiện nay nằm ở nghĩa vụ tài chính và việc xác định tiền sử dụng đất. Hiện doanh nghiệp này còn khoảng 30 dự án đang triển khai nhưng gặp nhiều nút thắt, có dự án kéo dài 5 năm vẫn chưa thể xử lý dứt điểm.

Doanh nghiệp cần đầu mối xử lý rõ ràng

Ông Tuấn kiến nghị TPHCM sớm tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế và quy trình vận hành, đồng thời xác định rõ đầu mối tiếp nhận, xử lý kiến nghị để doanh nghiệp thuận tiện theo dõi tiến độ.

Ông đề xuất giao Sở Tài chính làm đầu mối chính; khi doanh nghiệp gửi kiến nghị, cần chỉ định cụ thể cán bộ hoặc bộ phận phụ trách tại từng sở ngành liên quan như Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch - Kiến trúc hay chính quyền địa phương.

Ông cũng đề nghị thực hiện nghiêm tinh thần không hình sự hóa các quan hệ kinh tế để cán bộ và doanh nghiệp yên tâm phối hợp xử lý hồ sơ.

Chậm xác định tiền sử dụng đất 4-5 năm, doanh nghiệp lỗ kéo dài

Bà Nguyễn Nam Phương, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh, cho biết doanh nghiệp của bà đang gặp nhiều khó khăn kéo dài tại các dự án ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu.

Theo bà Phương, vướng mắc lớn nhất vẫn là nghĩa vụ tài chính và việc xác định tiền sử dụng đất. Dù doanh nghiệp là một trong những đơn vị tiên phong đầu tư nhà ở xã hội và nhà ở cho người thu nhập thấp bằng 100% vốn tư nhân, nhiều dự án vẫn bị đình trệ suốt nhiều năm.

Bà cho biết việc chậm xác định tiền sử dụng đất kéo dài 4-5 năm khiến doanh nghiệp gặp khó khăn nghiêm trọng, hoạt động kinh doanh thua lỗ liên tục. Có trường hợp cơ quan thuế tạm tính khoảng 24 tỷ đồng nhưng do vượt mốc 20 tỷ đồng nên hồ sơ phải khảo sát lại và chuyển qua nhiều cơ quan khác nhau.

Ngoài ra, doanh nghiệp còn gặp khó trong việc khấu trừ chi phí. Nhiều tuyến đường doanh nghiệp tự bỏ tiền đền bù, giải phóng mặt bằng và đầu tư hạ tầng nhưng giá trị thực tế lại không được khấu trừ tương xứng khi tính nghĩa vụ tài chính.

Hiện công ty bà có 4 dự án đang vướng pháp lý và quy hoạch, bà kiến nghị cơ quan chức năng sớm rà soát để bảo đảm quy hoạch thống nhất, minh bạch và có thể tiếp tục triển khai các dự án nhà ở xã hội.

TPHCM đang xử lý những gì?

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, TPHCM đang rà soát tổng cộng 838 công trình, dự án và khu đất gặp khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ.

Trong đó có 60 dự án thuộc thẩm quyền xử lý của Trung ương và 778 công trình thuộc thẩm quyền của TPHCM. Đến nay, thành phố đã tháo gỡ hoàn toàn cho 417 dự án, cơ bản xử lý xong khó khăn đối với 393 công trình, và còn 28 dự án đang tiếp tục được xử lý.

Ông Châu đề nghị doanh nghiệp chủ động rà soát, bổ sung đầy đủ thông tin dự án theo từng nhóm nội dung như quy mô đầu tư, tình trạng pháp lý, cơ quan đang xử lý và kiến nghị tháo gỡ.

Kế hoạch năm 2026 ra sao?

Bà Lê Thị Thu Hồng, Phó Trưởng phòng Kinh tế đối ngoại, Sở Tài chính TPHCM, cho biết thành phố đang rà soát toàn diện các dự án tồn đọng tại các địa bàn trước sáp nhập (TPHCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ) để tập trung xử lý dứt điểm trong năm 2026.

Bà Hồng đề nghị doanh nghiệp báo cáo cụ thể dự án đang vướng ở bước nào như chủ trương đầu tư, quy hoạch, giao đất hay nghĩa vụ tài chính, đồng thời xác định rõ cơ quan đang xử lý để thành phố phân công trách nhiệm và tháo gỡ theo từng bước.

Theo đại diện Sở Tài chính TPHCM, nhiều dự án kéo dài 5 - 10 năm do vướng chồng chéo giữa các luật về đất đai, đầu tư, xây dựng và quy hoạch. Với những nội dung vượt thẩm quyền, thành phố sẽ kiến nghị Trung ương hoặc đề xuất cơ quan thanh tra tham gia xử lý.

Sau khi tổng hợp đầy đủ dữ liệu, TPHCM sẽ xây dựng cơ chế phối hợp chi tiết giữa các sở, ban ngành để đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ.

Bạn nghĩ sao về nút thắt tiền sử dụng đất và các dự án tồn đọng hiện nay? Comment bên dưới nhé!