Thị trường bước vào “điểm rơi” IPO: loạt doanh nghiệp lớn tăng tốc

Sau khi VN-Index vượt 1.900 điểm, thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào “điểm rơi” IPO khi nhiều doanh nghiệp lớn đồng loạt tăng tốc kế hoạch lên sàn.

VN-Index vượt 1.900 điểm, tâm lý thị trường cải thiện rõ

Từ vùng đáy 1.591 điểm cuối quý I/2026, thị trường đã phục hồi mạnh và liên tiếp thiết lập các đỉnh mới trên mốc 1.900 điểm. Đà tăng này không chỉ cải thiện tâm lý nhà đầu tư mà còn mở ra điều kiện thuận lợi cho hoạt động huy động vốn.

Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp lớn bắt đầu đẩy nhanh kế hoạch IPO, trải rộng từ bán lẻ, truyền thông đến dịch vụ tài chính. Những cái tên như Điện Máy Xanh, Dat Viet VAC, Chứng khoán LPBank hay Chứng khoán Kafi đang khiến thị trường kỳ vọng vào một “mùa IPO” sôi động trong giai đoạn cuối năm 2026 - đầu năm 2027.

Điện Máy Xanh: lãnh đạo MWG chuẩn bị nguồn lực tham gia IPO

Đối với thương vụ IPO của Điện Máy Xanh, ông Đoàn Văn Hiểu Em, Thành viên HĐQT Công ty Cổ phần Đầu tư Thế giới Di động (HoSE: MWG), đã đăng ký bán 2 triệu cổ phiếu MWG trong khoảng thời gian từ ngày 6/5 đến 4/6.

Mục đích giao dịch được cho là để chuẩn bị nguồn lực tài chính tham gia đầu tư vào đợt chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng của Đầu tư Điện Máy Xanh. Hiện ông Hiểu Em cũng đang giữ vai trò Tổng Giám đốc Điện Máy Xanh.

Trên trang Facebook cá nhân, ông cho biết trong kế hoạch IPO sắp tới, ban lãnh đạo sẽ tham gia đầu tư bằng nguồn tài chính cá nhân hoặc thông qua việc tái cơ cấu các khoản sở hữu tại MWG. Theo ông, cách làm này nhằm thể hiện cam kết đồng hành dài hạn với doanh nghiệp, đồng thời vẫn đảm bảo hài hòa lợi ích giữa cổ đông hiện hữu của MWG và cổ đông mới của Điện Máy Xanh.

Dat Viet VAC: IPO để tìm kênh vốn dài hạn

Với Dat Viet VAC, sau khi hé lộ kế hoạch IPO vào tháng 2/2026, đến giữa tháng 4 vừa qua doanh nghiệp đã chính thức xác nhận lộ trình IPO đang được xây dựng và hồ sơ đang được nộp lên Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Sở Giao dịch Chứng khoán.

Theo doanh nghiệp, sàn niêm yết và mức giá chào bán sẽ phụ thuộc vào quyết định của cơ quan quản lý; sau khi được cấp phép, toàn bộ thông tin sẽ được công bố theo đúng quy định.

Dat Viet VAC cho biết mục tiêu IPO là tiếp xúc thị trường tài chính để tối ưu các kênh huy động vốn dài hạn, bởi mô hình kinh doanh của DatVietVAC là kinh doanh tài sản trí tuệ nên không có nhiều tài sản cố định thế chấp ngân hàng.

Nguồn vốn dự kiến được dùng để phát triển nền tảng B2C, mở rộng khả năng tiếp cận tới hàng trăm triệu người dùng và đầu tư talent. Đồng thời, việc niêm yết cũng được kỳ vọng giúp cán bộ nhân viên nhìn rõ hơn giá trị doanh nghiệp, qua đó gia tăng động lực gắn bó lâu dài.

Nhóm tài chính cũng rục rịch lên sàn

Ở nhóm tài chính, ngoài 2 công ty chứng khoán LPBS và Kafi đã công bố kế hoạch IPO, HDBank mới đây cũng hé lộ việc xem xét IPO HD Saison trong năm 2026, sau khi hoàn tất thủ tục chuyển đổi pháp nhân sang mô hình công ty cổ phần.

Bên cạnh đó, Chứng khoán HD (HD Securities) cũng đặt mục tiêu IPO vào tháng 9/2026 - thời điểm thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được nâng hạng lên thị trường mới nổi.

Doanh nghiệp FDI và kỳ vọng bùng nổ IPO

Không chỉ doanh nghiệp tư nhân trong nước, khối doanh nghiệp FDI cũng được xem là nhóm “hàng hóa” được mong chờ nhất trên thị trường IPO.

Theo bà Nguyễn Ngọc Anh, Tổng Giám đốc SSIAM, từ cuối năm 2025, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cùng Bộ Tài chính đã từng bước hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động IPO và niêm yết của doanh nghiệp FDI tại Việt Nam.

Bà dự báo giai đoạn từ năm nay, năm sau và ít nhất trong ba năm tới có thể trở thành thời kỳ bùng nổ IPO và niêm yết của khối doanh nghiệp FDI trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

“Chúng tôi dự kiến điểm rơi của các giao dịch lớn tại Việt Nam có thể bắt đầu từ quý III năm nay và kéo dài đến cuối quý III, quý IV năm sau, tương ứng với hai mốc quan trọng của thị trường. Thứ nhất là thời điểm cuối tháng 6, khi MSCI công bố các thông tin quan trọng có thể tạo ra thay đổi lớn. Thứ hai là vào tháng 9, khi FTSE chính thức thực hiện nâng hạng thị trường Việt Nam. Hai yếu tố này có thể tạo ra cú hích cho thị trường cũng như thúc đẩy hoạt động IPO và niêm yết”, bà Ngọc Anh cho biết.

Doanh nghiệp Nhà nước: nguồn “hàng hóa lớn” được chờ đợi

Với nhóm doanh nghiệp Nhà nước, đây cũng là nhóm “hàng hóa” được nhắc đến nhiều nhất khi vẫn còn nhiều “ông lớn” đầu ngành trong các lĩnh vực hạ tầng viễn thông, năng lượng hay sản xuất - kinh doanh quy mô lớn chưa thực hiện cổ phần hóa.

Giới phân tích cho rằng các quỹ đầu tư hiện đặt nhiều kỳ vọng vào các thương vụ IPO từ nhóm doanh nghiệp này, đồng thời xem đây là nguồn cung có khả năng giải quyết bài toán khan hiếm hàng hóa chất lượng trên thị trường chứng khoán.

Vì sao tiến trình cổ phần hóa chậm lại?

Trong khoảng 5-6 năm trở lại đây, thị trường gần như chưa chứng kiến thêm một đợt cổ phần hóa quy mô lớn nào. Theo dữ liệu từ BSC Research, tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước đã giảm tốc rất mạnh trong khoảng một thập kỷ qua.

Nếu giai đoạn 2001-2005 có tới 2.735 doanh nghiệp được cổ phần hóa, giai đoạn 2006-2010 ghi nhận thêm 646 doanh nghiệp, giai đoạn 2021-2015 ghi nhận 508 doanh nghiệp thì đến giai đoạn 2016-2020 con số này chỉ còn khoảng 180 doanh nghiệp. Sang giai đoạn 2021-2024, quá trình này gần như chững lại khi chỉ có 5 doanh nghiệp được cổ phần hóa.

BSC cho rằng quá trình cổ phần hóa hiện vẫn chịu tác động lớn từ các vấn đề pháp lý, định giá và quản lý đất đai. Theo đó, việc IPO doanh nghiệp Nhà nước có tính chất phức tạp hơn liên quan đến việc bảo toàn vốn Nhà nước và quản lý tài sản công.

Trong năm 2025, Quốc hội đã ban hành Luật Quản lý và Đầu tư vốn Nhà nước thay thế Luật 69/2014/QH13. Ngay sau đó, Chính phủ cũng ban hành hai nghị định số 365 và 366 để hướng dẫn thi hành.

Đáng chú ý, ngày 12/2/2026, Chính phủ tiếp tục ban hành Nghị định 57 về cơ cấu vốn Nhà nước - văn bản được thị trường chờ đợi khi bổ sung nhiều nội dung quan trọng liên quan đến cổ phần hóa và thoái vốn doanh nghiệp Nhà nước.

Đối với nhóm doanh nghiệp có chức năng đầu tư và kinh doanh vốn Nhà nước, Bộ Tài chính hiện cũng đang trình Chính phủ dự thảo nghị định về cơ chế hoạt động và cơ chế quản lý tài chính cho nhóm này. Hai đơn vị được hưởng tác động trực tiếp là SCIC và HFIC.

Các thay đổi về chính sách được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ những “điểm nghẽn” lớn trong hoạt động cổ phần hóa và thoái vốn doanh nghiệp Nhà nước, qua đó tạo thêm nguồn cung chất lượng cho thị trường chứng khoán trong chu kỳ tăng trưởng mới.

Bạn nghĩ sao về làn sóng IPO sắp tới? Comment bên dưới nhé!