NIM ngân hàng chịu áp lực: nếu tăng lãi suất quá nhanh, nợ xấu sẽ bùng phát

NIM toàn ngành tiếp tục chịu áp lực khi lãi suất huy động có thời điểm lên tới 8-9%/năm, nhưng lãi suất cho vay không thể tăng mạnh vì khách hàng không chịu nổi. Ông Phạm Như Ánh - Tổng Giám đốc MB - cảnh báo: “Nếu tăng lãi suất quá nhanh, nợ xấu sẽ bùng phát”.

Lợi nhuận ngân hàng phân hóa mạnh trong quý I/2026

Điểm đáng chú ý là kết quả kinh doanh giữa các ngân hàng đang lệch khá rõ. Có ngân hàng tăng mạnh, nhưng cũng có đơn vị lợi nhuận đi lùi dù hoạt động cốt lõi vẫn tăng trưởng.

LPBank: doanh thu tăng, lợi nhuận lại giảm

LPBank ghi nhận tổng thu nhập hoạt động đạt 5.154 tỷ đồng, tăng gần 10% so với cùng kỳ. Trong đó, thu nhập lãi thuần đạt 3.878 tỷ đồng, tăng hơn 18%.

Các mảng kinh doanh ngoại hối và đầu tư chứng khoán cũng tăng đột biến. Tuy nhiên, lãi thuần từ dịch vụ giảm 19,4%, hoạt động khác giảm sâu và chi phí dự phòng tăng mạnh khiến lợi nhuận trước thuế chỉ còn 2.826 tỷ đồng, giảm 11%.

MB, Techcombank, BIDV, VPBank đều tăng trưởng tích cực

Tại Đại hội đồng cổ đông MB, ông Phạm Như Ánh cho biết lợi nhuận hợp nhất quý I đạt khoảng 9.500 tỷ đồng, tăng 13,3%; riêng ngân hàng mẹ đạt 8.866 tỷ đồng, tăng 15,3%. Kết quả đến từ tăng trưởng doanh thu hơn 21% và tín dụng tăng 3,3%.

Techcombank có quý I khởi sắc với lợi nhuận trước thuế đạt 8.869 tỷ đồng, tăng 22,5% - mức cao nhất trong các quý I từ trước tới nay. Mảng dịch vụ là điểm sáng khi lãi thuần đạt 3.148 tỷ đồng, tăng hơn 70%.

Trong nhóm ngân hàng quốc doanh, BIDV đạt lợi nhuận trước thuế hợp nhất 8.572 tỷ đồng, tăng 15,6%. VPBank gây chú ý với mức lãi 7.921 tỷ đồng, tăng gần 58%, nhờ mở rộng tín dụng ở cả doanh nghiệp và khách hàng cá nhân. Quy mô tín dụng hợp nhất đã vượt 1,06 triệu tỷ đồng.

Các ngân hàng tầm trung như ACB, SHB, Sacombank cũng có kết quả khả quan. ACB đạt khoảng 5.400 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 17%, với tỷ lệ nợ xấu duy trì dưới 1%. SHB đạt 4.660 tỷ đồng, tăng 7%. Sacombank ghi nhận 3.572 tỷ đồng, hoàn thành 41% kế hoạch năm chỉ sau quý đầu tiên.

Chi phí vốn tăng, bài toán giữ biên lợi nhuận khó hơn

Ông Nguyễn Đức Vinh - Tổng Giám đốc VPBank - cho biết thanh khoản thị trường trong quý I có thời điểm căng thẳng, khiến lãi suất huy động tăng lên mức cao nhất trong khoảng 3 năm. Điều này buộc các ngân hàng phải chấp nhận chi phí vốn cao hơn để duy trì tăng trưởng.

Khi dư địa tín dụng bị giới hạn, nhiều ngân hàng đang đẩy mạnh khai thác hệ sinh thái và nguồn thu ngoài lãi để bù đắp. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là biên lãi thuần (NIM) đang bị thu hẹp.

NIM giảm xuống mức nào?

Ông Phan Đình Tuệ - thành viên HĐQT Sacombank - cho biết NIM của Sacombank năm 2025 đã giảm xuống còn 3,27%, trong khi NIM bình quân toàn ngành giảm mạnh về khoảng 2,73%.

Theo ông, việc duy trì NIM trong năm 2026 là bài toán khó vì lãi suất huy động tăng nhưng lãi suất cho vay không thể điều chỉnh tương ứng.

“Lãi suất cho vay hiện rất khó tăng vì doanh nghiệp không chịu nổi, trong khi cơ quan quản lý cũng yêu cầu giảm lãi suất để hỗ trợ nền kinh tế”, ông Tuệ nói.

Ngân hàng nào đang giữ được NIM tốt hơn?

VPBank cho biết vẫn duy trì được NIM ở mức cao nhờ tập trung vào các phân khúc có lợi suất tốt như cho vay tín chấp, hộ kinh doanh và doanh nghiệp vừa và nhỏ. Tuy nhiên, chiến lược này đi kèm mức rủi ro cao hơn và đòi hỏi kiểm soát chặt chất lượng tín dụng.

Cùng quan điểm, ông Phạm Như Ánh nhận định NIM toàn ngành sẽ tiếp tục chịu áp lực trong năm nay. “Đầu vào huy động có thời điểm lên tới 8-9%/năm, trong khi đầu ra không thể tăng mạnh vì khách hàng không chịu nổi. Nếu tăng lãi suất quá nhanh, nợ xấu sẽ bùng phát”, ông nói.

Điểm đáng chú ý cho thị trường

Quý I/2026 cho thấy ngành ngân hàng đang bước vào giai đoạn tăng trưởng không còn dễ dàng: chi phí vốn cao hơn, NIM thu hẹp và rủi ro tín dụng tiềm ẩn. Trong bối cảnh này, khả năng kiểm soát chi phí, đa dạng hóa nguồn thu và quản trị rủi ro sẽ là yếu tố quyết định kết quả kinh doanh thời gian tới.

Bạn nghĩ sao về áp lực NIM hiện nay của ngành ngân hàng? Comment bên dưới nhé!