NHNN chấn chỉnh ngân hàng tăng lãi suất, siết mặt bằng lãi vay

NHNN yêu cầu tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất huy động, nhằm chặn nguy cơ mặt bằng lãi vay bị kéo lên trở lại.

NHNN siết chặt kiểm tra lãi suất

Ngày 21/5/2026, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục ban hành Công văn số 4190/NHNN-CSTT yêu cầu NHNN khu vực tổ chức họp với các chi nhánh ngân hàng thương mại trên địa bàn, quán triệt thực hiện nghiêm chỉ đạo tại Thông báo số 117/TB-NHNN ngày 10/4/2026 về giảm mặt bằng lãi suất.

Không chỉ nhắc nhở, NHNN còn yêu cầu tăng cường thanh tra chuyên đề, kiểm tra và xử lý nghiêm nếu phát hiện trường hợp vi phạm chủ trương giảm lãi suất của Chính phủ và NHNN.

Vì sao động thái này đáng chú ý?

Trong bối cảnh nền kinh tế vẫn cần dòng vốn giá rẻ để hỗ trợ phục hồi sản xuất, kinh doanh và kích thích tiêu dùng, việc giữ ổn định mặt bằng lãi suất đang là ưu tiên lớn của cơ quan điều hành.

Đây cũng là lần thứ hai trong thời gian ngắn NHNN phải phát đi văn bản chấn chỉnh sau cuộc họp với các ngân hàng thương mại ngày 10/4/2026 để thống nhất triển khai chủ trương giảm lãi suất.

Lãi suất huy động đã giảm, nhưng áp lực vẫn còn

Theo yêu cầu của NHNN, các ngân hàng thương mại phải giảm lãi suất tiền gửi đối với các khoản phát sinh mới ở kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, đồng thời giảm lãi suất cho vay để tạo điều kiện cho doanh nghiệp và người dân tiếp cận vốn với chi phí thấp hơn.

Sau cuộc họp tháng 4, nhiều ngân hàng đã điều chỉnh biểu lãi suất, khiến mặt bằng lãi suất thị trường có xu hướng giảm khá rõ rệt trong suốt tháng 4/2026.

Nhưng vì sao NHNN phải nhắc lại?

Theo NHNN, thời gian gần đây xuất hiện tình trạng cá biệt một số tổ chức tín dụng điều chỉnh tăng lãi suất huy động, đi ngược với định hướng điều hành chung. Các động thái này đã được báo chí và truyền thông phản ánh rộng rãi, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ “phá rào” lãi suất trong hệ thống.

Trên thực tế, việc tăng lãi suất huy động thường đến từ nhu cầu cải thiện thanh khoản, cạnh tranh nguồn tiền gửi hoặc chuẩn bị nguồn vốn cho tăng trưởng tín dụng trong các quý tiếp theo.

Nếu xu hướng này lan rộng, mặt bằng lãi suất cho vay có thể chịu áp lực tăng trở lại, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng phục hồi của doanh nghiệp, nhất là khi nhiều ngành vẫn đang khó khăn về dòng tiền và sức cầu chưa thực sự bền vững.

NHNN sẽ kiểm tra những gì?

Bên cạnh yêu cầu giảm lãi suất, NHNN chỉ đạo các NHNN khu vực rà soát những chi nhánh ngân hàng có mặt bằng lãi suất huy động và cho vay cao bất thường so với mặt bằng chung trên địa bàn để tiến hành kiểm tra chuyên đề.

Nội dung thanh tra liên quan đến lãi suất cũng sẽ được lồng ghép trong các đoàn thanh tra theo kế hoạch năm 2026.

NHNN cũng sẽ kiểm tra việc niêm yết lãi suất và công bố lãi suất cho vay trên website của các tổ chức tín dụng, nhằm tăng tính minh bạch và hạn chế cạnh tranh lãi suất thiếu kiểm soát.

Thông điệp điều hành: giữ lãi suất thấp để hỗ trợ nền kinh tế

Trong thời gian tới, NHNN cho biết sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến lãi suất huy động và cho vay của từng tổ chức tín dụng để có biện pháp điều hành kịp thời. Đồng thời, cơ quan này sẵn sàng hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng thông qua các công cụ chính sách tiền tệ, qua đó giảm áp lực huy động vốn và duy trì mặt bằng lãi suất thấp.

Từ đầu năm 2026 đến nay, NHNN vẫn giữ nguyên các mức lãi suất điều hành nhằm giúp các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn với chi phí thấp hơn. Đây được xem là nền tảng quan trọng để kéo giảm lãi suất thị trường, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và ổn định môi trường tài chính vĩ mô.

Tuy vậy, diễn biến mới cho thấy bài toán cân bằng giữa ổn định thanh khoản ngân hàng và mục tiêu giảm lãi suất hỗ trợ nền kinh tế vẫn là thách thức trong những tháng còn lại của năm 2026.

Bạn nghĩ sao về động thái này của NHNN? Comment bên dưới nhé!