Mở van thanh khoản: Lãi suất ngân hàng có hạ nhiệt?

Lãi suất ngân hàng có hạ nhiệt? Thông tư 08/2026/TT-NHNN vừa tạo thêm “khoảng đệm” thanh khoản cho hệ thống khi cho phép các tổ chức tín dụng tính 20% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào mẫu số LDR.

Thông tư 08/2026/TT-NHNN thay đổi gì?

Thông tư 08/2026/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung điểm a khoản 4 Điều 20 Thông tư số 22/2019/TT-NHNN và đã chính thức có hiệu lực.

Điểm đáng chú ý là thay vì loại trừ toàn bộ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước như trước, nay các tổ chức tín dụng được tính 20% số dư này vào mẫu số khi xác định LDR.

Điều này đồng nghĩa một phần nguồn vốn ngân sách, dù có tính chất ngắn hạn, đã được ghi nhận lại trong năng lực huy động vốn của hệ thống ngân hàng.

Vì sao đây là động thái đáng chú ý?

Theo lộ trình tại Thông tư số 26/2022/TT-NHNN, tỷ lệ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước bị loại khỏi mẫu số LDR tăng dần từ 50% năm 2023, lên 60% năm 2024, 80% năm 2025 và đến ngày 1/1/2026 tăng lên 100%.

Việc “mở lại” 20% trong công thức tính lần này được xem là một động thái đảo chiều mang tính kỹ thuật nhưng có ý nghĩa thực tiễn lớn.

Ngân hàng nào hưởng lợi rõ nhất?

Tác động thể hiện rõ nhất ở nhóm ngân hàng thương mại Nhà nước, nơi tập trung phần lớn tiền gửi Kho bạc Nhà nước.

Số liệu quý I/2026 cho thấy tổng tiền gửi Kho bạc Nhà nước tại Vietcombank, BIDV và VietinBank lên tới hơn 563.000 tỷ đồng.

Với quy định mới, chỉ riêng Vietcombank và BIDV, phần tiền gửi được tính thêm vào mẫu số LDR ước khoảng 37.000 tỷ đồng mỗi ngân hàng, qua đó tạo thêm dư địa cho hoạt động tín dụng.

Các bên đánh giá tác động ra sao?

VPBankS cho rằng việc cho phép tính 20% tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào công thức LDR mang ý nghĩa tích cực, nhất là khi tăng trưởng huy động toàn hệ thống còn chậm trong khi tín dụng đã tăng nhanh hơn.

SSI Research nhận định tác động ở cấp độ toàn hệ thống là tương đối khiêm tốn, khoảng 0,6% dư nợ tín dụng, nhưng sẽ rõ hơn tại nhóm ngân hàng thương mại Nhà nước, với mức hỗ trợ từ 1,4% đến 2% tổng dư nợ.

FPTS ước tính quy định mới có thể giúp tăng thêm từ 106.000 đến 707.000 tỷ đồng tín dụng, đóng góp khoảng 0,5-3,8 điểm phần trăm cho tăng trưởng tín dụng cả năm.

VDSC nhận định việc ghi nhận một phần tiền gửi ngân sách giúp mẫu số của tỷ lệ LDR được mở rộng, từ đó giảm áp lực lên hệ số an toàn của các ngân hàng đang có mức dư nợ cho vay cao.

Lãi suất có sớm hạ nhiệt?

Về lý thuyết, khi thanh khoản được cải thiện, áp lực huy động vốn sẽ giảm, từ đó kéo theo xu hướng hạ nhiệt lãi suất.

KBSV cho rằng khi các ngân hàng, đặc biệt là nhóm ngân hàng thương mại Nhà nước, không còn bị “kẹt trần” LDR, nhu cầu đẩy mạnh huy động bằng cách tăng lãi suất sẽ giảm đáng kể. Thanh khoản dồi dào hơn cũng có thể làm chi phí vốn trên thị trường liên ngân hàng “mềm” hơn, từ đó lan tỏa sang mặt bằng lãi suất chung.

Tuy vậy, chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động vẫn là vấn đề cốt lõi. Nếu tín dụng tiếp tục tăng nhanh hơn huy động, áp lực lãi suất sẽ chưa thể biến mất.

Điều gì có thể khiến lãi suất chưa giảm ngay?

Nhu cầu vốn của nền kinh tế hiện ở mức cao. Các dự án hạ tầng quy mô lớn, cùng với đà phục hồi của thị trường bất động sản và sản xuất, đang tạo ra lực hút vốn đáng kể.

Một yếu tố khác là cuộc “đua ngầm” lãi suất vẫn đang diễn ra trong hệ thống. Trong bối cảnh nhiều ngân hàng thiếu vốn, việc tăng lãi suất huy động vẫn là công cụ cạnh tranh phổ biến.

Do đó, mặt bằng lãi suất được dự báo có thể chưa giảm ngay mà còn phụ thuộc vào tốc độ giải ngân vốn, đặc biệt là vốn đầu tư công, và khả năng cải thiện huy động vốn từ dân cư.

Nhìn tổng thể, việc điều chỉnh cách tính LDR qua Thông tư 08 đã tạo ra một “khoảng đệm” thanh khoản quan trọng, giúp các ngân hàng trụ cột có thêm dư địa cho vay mà không phải tăng tốc huy động. Đây chưa chắc là cú hích đủ lớn để đảo chiều xu hướng lãi suất, nhưng rõ ràng đã tạo nền tảng quan trọng để ổn định thị trường tiền tệ trong giai đoạn tới.

Bạn nghĩ sao về tác động này đến mặt bằng lãi suất và dòng vốn vào bất động sản? Comment bên dưới nhé!