Hải Phát Land đang làm ăn ra sao sau 9 năm “giải cứu” dự án dính hàng loạt sai phạm Usilk City?

Usilk City - dự án quy mô hơn 2.700 căn hộ, tổng vốn khoảng 10.000 tỷ đồng - đang tiếp tục trở thành tâm điểm sau kết luận thanh tra ngày 20/4 của Thanh tra Chính phủ. Điểm đáng chú ý nhất không chỉ là tiến độ chậm, mà là chuỗi sai phạm kéo dài liên quan đến năng lực chủ đầu tư, cách huy động vốn và quản trị dòng tiền.

Trọng tâm của vụ việc nằm ở CTCP Sông Đà Thăng Long (STL), đơn vị được giao dự án khi chưa đáp ứng điều kiện tài chính nhưng vẫn triển khai một dự án rất lớn. Trong giai đoạn 2009-2012, STL huy động tới 8.456 tỷ đồng, trong đó có hơn 4.000 tỷ từ người mua nhà. Tuy nhiên, hơn 5.300 tỷ đồng đã bị sử dụng sai mục đích, khiến dòng tiền của chính dự án bị đứt gãy.

Hệ quả nhìn thấy rất rõ: dự án rơi vào tình trạng thi công cầm chừng suốt hơn một thập kỷ. Sau 16 năm, mới chỉ có 4/13 tòa được hoàn thiện, phần còn lại vẫn là các khối nhà dở dang, xuống cấp, gây lãng phí lớn và làm tăng rủi ro cho người mua nhà đã xuống tiền từ sớm.

Không chỉ dự án “đứng hình”, tình hình tài chính của Sông Đà Thăng Long cũng phản ánh rõ mức độ khó khăn. Doanh nghiệp này từ mức lỗ 17,4 tỷ đồng năm 2011 đã tăng lên gần 970 tỷ đồng năm 2014. Giai đoạn 2012-2016 liên tục thua lỗ. Đến năm 2015, tổng tài sản của doanh nghiệp hơn 5.000 tỷ đồng nhưng nợ phải trả đã vượt 7.200 tỷ, trong khi vốn chủ sở hữu âm hơn 2.200 tỷ. Đây là tín hiệu cho thấy mất cân đối tài chính ở mức rất nghiêm trọng.

Trong bối cảnh đó, CTCP Đầu tư Hải Phát Thủ đô - đơn vị liên quan đến HPX - tham gia tiếp quản tòa CT2-105 từ đầu năm 2017. Tuy nhiên, quá trình chuyển nhượng này không thể giải quyết triệt để các vướng mắc pháp lý với khách hàng cũ. Nói cách khác, việc tái khởi động chỉ mang tính cục bộ, chưa thể tạo ra sự thay đổi toàn diện cho bức tranh tổng thể của dự án.

Ở góc độ doanh nghiệp liên quan, HPX cũng bộc lộ mô hình tài chính đáng chú ý. Giai đoạn từ 2017 tới nay, nhiều khoản thu tài chính hàng trăm tỷ đồng đã nhiều lần hỗ trợ lợi nhuận của Hải Phát. Trong khi đó, nợ phải trả vẫn duy trì ở mức cao, khoảng 5.000 tỷ đồng, với phần lớn là “nợ khác”. Đỉnh điểm vào năm 2022, áp lực trái phiếu gần 2.600 tỷ cùng bối cảnh thị trường suy giảm đã khiến doanh nghiệp vi phạm nghĩa vụ nợ, kéo theo cổ phiếu lao dốc tới 85%.

Nhìn rộng hơn, Usilk City là một ví dụ điển hình về rủi ro trong phát triển dự án bất động sản: từ việc lựa chọn chủ đầu tư yếu, huy động vốn và sử dụng vốn sai lệch, cho tới cách xử lý hậu quả bằng việc chuyển nhượng từng phần. Dù có thêm đơn vị tham gia tiếp quản, nút thắt lớn nhất vẫn là pháp lý, dòng tiền và trách nhiệm với khách hàng đã mua nhà.

Với người mua bất động sản, đây là bài học rất rõ: không chỉ nhìn vào quy mô hay tiến độ quảng bá, mà cần soi kỹ pháp lý, dòng tiền, năng lực chủ đầu tư và lịch sử triển khai dự án. Bởi khi một dự án bị đứt gãy từ gốc, rủi ro cuối cùng thường vẫn nằm ở phía người mua nhà.

Bạn nghĩ sao về trường hợp Usilk City? Comment bên dưới nhé!