Bộ Tài chính đề xuất nới chuẩn phát hành trái phiếu cho doanh nghiệp PPP

Bộ Tài chính đề xuất điều chỉnh quy định phát hành trái phiếu cho doanh nghiệp PPP theo hướng linh hoạt hơn, nhằm mở rộng khả năng huy động vốn dài hạn cho các dự án hạ tầng lớn.

Vì sao cần nới quy định?

Doanh nghiệp PPP được lập ra với mục đích duy nhất là ký kết và thực hiện hợp đồng dự án. Trong khi đó, thời gian triển khai thường kéo dài, vốn ban đầu lớn và thời gian thu hồi vốn cũng dài.

Bộ Tài chính cho biết: sau khi công trình đi vào khai thác, nguồn thu mới bắt đầu hình thành từ hoạt động kinh doanh hạ tầng. Vì vậy, việc áp dụng các tiêu chí truyền thống về kết quả kinh doanh là chưa thật sự phù hợp.

Dự thảo thay đổi những gì?

Dự thảo không còn đặt nặng yêu cầu về thời gian hoạt động hay lợi nhuận, mà chuyển sang kiểm soát các yếu tố như:

- Tính pháp lý của hợp đồng dự án
- Giới hạn vay vốn
- Cơ chế bảo đảm thanh toán
- Xếp hạng tín nhiệm

Điều kiện để phát hành trái phiếu

Theo dự thảo, doanh nghiệp PPP muốn phát hành trái phiếu phải có hợp đồng dự án PPP được ký kết theo quy định của pháp luật.

Trái phiếu cũng phải được xếp hạng tín nhiệm bởi tổ chức độc lập, trừ trường hợp được các tổ chức tài chính hoặc tín dụng đủ điều kiện bảo lãnh thanh toán toàn bộ gốc và lãi. Khi đó, tổ chức bảo lãnh thanh toán cũng phải được xếp hạng tín nhiệm.

Cơ chế bảo đảm thanh toán ra sao?

Dự thảo phân loại rõ theo tình trạng dự án:

Đối với doanh nghiệp chưa đủ điều kiện đưa công trình vào khai thác, trái phiếu bắt buộc phải có bảo lãnh thanh toán vô điều kiện từ các tổ chức tín dụng hoặc định chế tài chính hợp lệ.

Ngược lại, nếu tổ chức phát hành đủ điều kiện vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng theo quy định, trái phiếu phát hành được bảo đảm bằng tài sản và/hoặc bảo lãnh thanh toán tương tự trường hợp doanh nghiệp dự án PPP chưa đủ điều kiện.

Điểm đáng chú ý về tổng mức vay

Tổng giá trị các khoản vay, bao gồm cả trái phiếu dự kiến phát hành và các hình thức vay vốn khác, không được vượt quá mức đã được xác định trong hợp đồng dự án PPP và các phụ lục liên quan, ngoại trừ trường hợp phát hành nhằm tái cơ cấu nợ.

Những quy định nào vẫn được giữ lại?

Song song với các điều chỉnh, dự thảo vẫn giữ nhiều điều kiện đã áp dụng theo Luật Chứng khoán như:

- Yêu cầu về vốn điều lệ
- Phương án phát hành và sử dụng vốn
- Nghĩa vụ đối với nhà đầu tư
- Cam kết niêm yết
- Quy định về minh bạch tài chính và trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp phát hành

Đồng thời, cơ chế đại diện người sở hữu trái phiếu tiếp tục được duy trì để bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư.

Tác động đến thị trường hạ tầng và vốn

Bộ Tài chính cho biết Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển hạ tầng với nhiều dự án quy mô lớn, nên nhu cầu vốn trung và dài hạn ngày càng tăng. Hiện các dự án PPP vẫn phụ thuộc đáng kể vào tín dụng ngân hàng, tạo áp lực lên hệ thống tài chính và bộc lộ hạn chế về cân đối kỳ hạn, quản trị rủi ro.

Vì vậy, phát triển kênh trái phiếu doanh nghiệp được xem là một giải pháp để thu hút thêm nguồn lực đầu tư. Việc hoàn thiện quy định riêng cho trái phiếu của doanh nghiệp dự án PPP được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa huy động vốn, hỗ trợ triển khai các dự án hạ tầng chiến lược trong thời gian tới.

Tham chiếu từ quốc tế

Bộ Tài chính dẫn kinh nghiệm từ một số nước: Thái Lan đã phát hành trái phiếu cho dự án Hành lang kinh tế phía Đông (EEC), còn Ấn Độ huy động khoảng 13,4 tỷ USD thông qua các quỹ tín thác đầu tư hạ tầng (InvIT) và dự kiến quy mô tài sản quản lý của các quỹ đạt 231 tỷ USD vào năm 2034, tăng hơn 4 lần so với hiện nay.

Bạn nghĩ việc nới chuẩn phát hành trái phiếu cho doanh nghiệp PPP sẽ tác động thế nào đến thị trường hạ tầng? Comment bên dưới nhé!