Bất động sản chiếm khoảng 12% GDP: Vì sao thị trường này rất quan trọng?

Bất động sản chiếm khoảng 12% GDP cả nước, chưa tính tác động gián tiếp từ các ngành phụ trợ. Khi thị trường chững lại, nhiều lĩnh vực liên quan cũng bị ảnh hưởng ngay.

Ách tắc nguồn cung đang tạo áp lực lớn

Theo Bộ Xây dựng, tỷ lệ dân số đô thị hiện khoảng 40% và sẽ tăng lên 45% vào năm 2030. Điều này đồng nghĩa mỗi năm Việt Nam cần tăng thêm khoảng 70 triệu m2 nhà ở đô thị.

Tuy vậy, nguồn cung hiện tại vẫn chưa theo kịp. Mỗi năm, Việt Nam thiếu hụt khoảng 300.000 đơn vị nhà ở do phát sinh thêm các hộ gia đình thành thị mới, nhất là nhu cầu ra ở riêng của thế hệ trẻ.

Thiếu ở đâu, dư ở đâu?

Sự thiếu hụt này không xảy ra ở tất cả phân khúc. Ở nông thôn, vùng ven đô thị hoặc các đô thị loại III, IV, nguồn cung đang đủ, thậm chí dư thừa.

Ngược lại, khu vực thành thị đang chịu áp lực lớn hơn do nhu cầu nhà ở tăng mạnh. Phía Nam tập trung ở TPHCM và khu vực Đông Nam Bộ; phía Bắc chủ yếu là Hà Nội và một số thành phố vệ tinh.

Diện tích nhà ở bình quân vẫn còn thấp

Số liệu của Cục Thống kê cho thấy, diện tích nhà ở bình quân đầu người tại Việt Nam năm 2024 là 26,6 m2/người, tăng 3,4 m2/người so với năm 2019.

Trong đó, nhà chung cư đạt mức 21,1 m2/người, thấp hơn nhà riêng lẻ với 26,8 m2/người. Điều này cho thấy diện tích nhà ở bình quân vẫn thấp hơn các tiêu chuẩn khuyến cáo hoặc mục tiêu phát triển dài hạn, nhất là tại các đô thị lớn.

Hơn 3.000 dự án còn vướng pháp lý

Ách tắc pháp lý khiến nguồn cung tiếp tục nhỏ giọt suốt nhiều năm, tạo chênh lệch lớn giữa cung và cầu.

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cả nước còn 3.338 dự án, đất đai tồn đọng chưa được tháo gỡ vướng mắc, với diện tích hơn 145.600 ha và tổng mức đầu tư hơn 2,5 triệu tỷ đồng.

Trong đó, hơn 1.810 dự án thuộc thẩm quyền xử lý của địa phương và hơn 1.520 dự án thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

Bất động sản không chỉ là nhà ở

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, cho rằng cần nhìn bất động sản rộng hơn thị trường nhà ở. Ngoài nhà ở, còn có bất động sản công nghiệp, du lịch, y tế, giáo dục, vui chơi giải trí...

Theo ông, nhu cầu chỗ ở là rất lớn và vẫn tiếp tục được giải quyết. Vì vậy, chính sách tín dụng có vai trò quan trọng không chỉ với bất động sản mà còn với cả nền kinh tế.

Tín dụng và tác động lan tỏa

Năm 2025, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống ngân hàng đạt 19%, trong đó bất động sản hơn 24%. Ông Châu cho rằng việc đưa ra quy định tín dụng bất động sản không tăng cao hơn mức chung trong năm 2026 có thể khiến doanh nghiệp khó được giải ngân tiếp, cá nhân cũng khó tiếp cận vốn hơn.

Bà Nguyễn Thị Thanh Hương, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, cũng cho biết khó khăn của bất động sản không chỉ ảnh hưởng doanh nghiệp trong ngành mà còn lan sang nhiều lĩnh vực liên quan, trong đó xây dựng đã có dấu hiệu chững lại do thiếu nguồn việc từ các dự án bất động sản.

Vì sao bất động sản được xem là ngành trụ cột?

Ông Trần Sĩ Nam, Phó giám đốc Sở Xây dựng TPHCM, cho biết nhu cầu giao dịch bất động sản vẫn rất lớn. Lĩnh vực này đóng góp khoảng 10-11% GDP cả nước, còn tại TPHCM có thời điểm lên đến 30-34%.

Ông Chử Văn Hải, Phó Chánh văn phòng thường trực Ban chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng, nhấn mạnh bất động sản phát triển còn tạo hiệu ứng lan tỏa tới hàng chục ngành nghề như xây dựng, vật liệu, sắt thép, xi măng, vốn, tài chính ngân hàng, du lịch và dịch vụ.

Bất động sản chiếm khoảng 12% GDP cả nước là một con số đáng chú ý, nhưng tác động thực tế còn rộng hơn nhiều vì liên quan trực tiếp đến nhiều ngành kinh tế khác.

Bạn nghĩ sao về vai trò của bất động sản với tăng trưởng kinh tế? Comment bên dưới nhé!