HoREA kiến nghị tính lại thời hạn dự án cho nhà đầu tư trong nước nhận chuyển nhượng

Theo đó, HoREA đề nghị bổ sung trường hợp toàn bộ hoặc một phần dự án có cam kết chuyển giao không bồi hoàn được chuyển cho nhà đầu tư trong nước, với điều kiện không có nhà đầu tư nước ngoài hoặc tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tham gia làm thành viên, cổ đông. Khi đó, thời hạn hoạt động của phần dự án được nhận chuyển nhượng sẽ được tính lại từ thời điểm nhà đầu tư mới nhận dự án.

Thời hạn mới vẫn phải nằm trong giới hạn của Luật Đầu tư. Luật hiện quy định dự án ngoài khu kinh tế thường có thời hạn không quá 50 năm. Một số trường hợp như dự án vốn lớn nhưng thu hồi vốn chậm có thể dài hơn nhưng tối đa 70 năm.

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, thuật ngữ chuyển giao không bồi hoàn thường xuất hiện trong một số dự án có vốn đầu tư nước ngoài.

Theo cơ chế này, khi hết thời hạn hoạt động của dự án, nhà đầu tư nước ngoài hoặc tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đã cam kết phải bàn giao nguyên trạng tài sản trong điều kiện hoạt động bình thường cho Nhà nước Việt Nam hoặc bên Việt Nam là doanh nghiệp nhà nước mà không được bồi hoàn.

Trong khi đó, quy định hiện hành về nguyên tắc không cho phép nhà đầu tư tự ý bỏ hoặc thay đổi điều kiện chuyển giao đã cam kết, ngoại trừ những trường hợp được pháp luật quy định.

Vấn đề phát sinh khi dự án được chuyển nhượng cho một nhà đầu tư trong nước nhưng thời gian hoạt động còn lại quá ngắn.

Một dự án có thể đã hoàn thành phần lớn nghĩa vụ pháp lý và tài chính, nhưng nếu chỉ còn một khoảng thời gian ngắn để hoạt động, nhà đầu tư mới có thể khó xây dựng phương án kinh doanh đủ hiệu quả để thu hồi khoản vốn bỏ ra.

HoREA cho rằng việc tính lại thời hạn từ thời điểm nhà đầu tư mới nhận dự án, trong trường hợp đáp ứng đầy đủ điều kiện, sẽ tạo thêm thời gian để nhà đầu tư triển khai một vòng đời kinh doanh phù hợp hơn với quy mô vốn và phương án đầu tư.

Đối với các dự án triển khai trước ngày luật sửa đổi có hiệu lực, HoREA đề xuất áp dụng cơ chế chuyển tiếp. Theo kiến nghị, dự án được xem xét phải đáp ứng một loạt điều kiện, trong đó có việc đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai và không thuộc trường hợp bị chấm dứt hoạt động.

Đồng thời, thời gian hoạt động còn lại của dự án phải không đáp ứng được phương án tài chính hoặc kế hoạch đầu tư, kinh doanh của bên nhận chuyển nhượng.

Nếu đáp ứng các điều kiện này, nhà đầu tư có thể đề xuất cơ quan có thẩm quyền xem xét lại thời hạn dự án trong quá trình thực hiện thủ tục chấp thuận hoặc điều chỉnh chủ trương đầu tư, hoặc khi cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Nếu được chấp thuận, thời hạn hoạt động mới sẽ được tính từ thời điểm cơ quan có thẩm quyền ra quyết định, nhưng vẫn không được vượt quá giới hạn tối đa mà Luật Đầu tư cho phép.

Ông Lê Hoàng Châu cho rằng nếu bên nhận chuyển nhượng là nhà đầu tư trong nước và không có nhà đầu tư nước ngoài hoặc tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tham gia làm thành viên, cổ đông, thì nhà đầu tư mới không cần tiếp tục thực hiện cam kết chuyển giao không bồi hoàn của nhà đầu tư trước.

Đây mới chỉ là kiến nghị của HoREA trình lên trong dự thảo, chưa phải là quy định pháp luật chính thức đang có hiệu lực.