Hệ thống Quản lý Chất lượng (QMS): Đòn bẩy năng suất và bản lĩnh quản trị trong ngành dầu khí

Về bản chất, QMS là một hệ thống các quy trình, chính sách và công cụ quản trị được thiết kế nhằm bảo đảm mọi hoạt động trong doanh nghiệp diễn ra có kiểm soát, nhất quán và hướng tới mục tiêu chất lượng đã định. Trong ngành dầu khí, nơi mỗi sai sót kỹ thuật có thể kéo theo thiệt hại hàng triệu USD hoặc rủi ro môi trường nghiêm trọng, QMS đóng vai trò như một “hệ thần kinh trung ương”, kết nối từ khâu thiết kế, mua sắm vật tư, thi công, vận hành cho đến bảo dưỡng và đánh giá cải tiến.

QMS giúp doanh nghiệp chuẩn hóa toàn bộ quy trình vận hành

Khi được triển khai bài bản, QMS giúp doanh nghiệp chuẩn hóa toàn bộ quy trình vận hành. Các hoạt động khai thác, xử lý, vận chuyển dầu khí được mô tả bằng quy trình rõ ràng, có tiêu chuẩn kỹ thuật cụ thể, có cơ chế giám sát và đánh giá định kỳ. Nhờ đó, sự phụ thuộc vào kinh nghiệm cá nhân được giảm thiểu, thay vào đó là một hệ thống vận hành dựa trên dữ liệu và bằng chứng. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh ngành dầu khí ngày càng chuyển dịch sang quản trị số và tự động hóa.

Ngoài ra, QMS còn tạo ra nền tảng cho cải tiến liên tục. Thông qua việc theo dõi các chỉ số chất lượng, phân tích nguyên nhân sai lỗi và triển khai hành động khắc phục, doanh nghiệp có thể giảm thiểu thời gian dừng máy, tối ưu hóa chi phí bảo dưỡng và nâng cao tuổi thọ thiết bị. Trong môi trường offshore hay các giàn khoan ngoài khơi, nơi chi phí mỗi giờ dừng hoạt động là vô cùng lớn, việc giảm thiểu sự cố nhờ kiểm soát chất lượng hiệu quả đồng nghĩa với gia tăng năng suất một cách thực chất.

Đơn vị chủ lực sớm áp dụng QMS

Một minh chứng điển hình cho hiệu quả của QMS trong ngành dầu khí Việt Nam là Liên doanh Việt – Nga Vietsovpetro. Là đơn vị chủ lực trong hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí nhiều thập kỷ qua, Vietsovpetro đã sớm xây dựng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001 và từng bước tích hợp với các hệ thống quản lý môi trường và an toàn nghề nghiệp. Việc áp dụng QMS không chỉ giúp đơn vị chuẩn hóa quy trình kỹ thuật mà còn nâng cao năng lực kiểm soát rủi ro trong toàn bộ chuỗi hoạt động.

Áp dụng QMS giúp đơn vị chuẩn hóa quy trình kỹ thuật 

Tại các xí nghiệp khai thác và dịch vụ kỹ thuật của Vietsovpetro, quy trình bảo dưỡng thiết bị được xây dựng theo chu trình kiểm soát chặt chẽ, từ lập kế hoạch, thực hiện, kiểm tra đến đánh giá cải tiến. Nhờ đó, nhiều thiết bị khai thác đã được kéo dài tuổi thọ, giảm thiểu hỏng hóc đột xuất. Bên cạnh đó, việc lưu trữ và phân tích dữ liệu vận hành theo chuẩn QMS giúp ban lãnh đạo có cơ sở khoa học khi ra quyết định đầu tư, sửa chữa hoặc thay thế. Chính sự đồng bộ giữa quản lý chất lượng và quản trị rủi ro đã góp phần duy trì sản lượng ổn định trong bối cảnh nhiều mỏ dầu bước vào giai đoạn suy giảm tự nhiên.

Tuy nhiên, để đạt được những thành quả đó, hành trình triển khai QMS trong ngành dầu khí không hề dễ dàng. Khó khăn đầu tiên nằm ở yếu tố con người. QMS đòi hỏi sự thay đổi tư duy từ “làm theo kinh nghiệm” sang “làm theo quy trình”, từ phản ứng bị động sang kiểm soát chủ động. Trong một ngành có lực lượng lao động đông đảo và trải dài ở nhiều công trình, việc thống nhất nhận thức và duy trì kỷ luật tuân thủ là thách thức không nhỏ. Nếu thiếu cam kết mạnh mẽ từ lãnh đạo cấp cao, hệ thống rất dễ rơi vào tình trạng hình thức.

Người lao động thích ứng với mọi biến đổi của thời tiết, đảm bảo an toàn, kiểm soát chặt chẽ để cố gắng hoàn thành tốt các nhiệm vụ 

Bên cạnh đó, chi phí triển khai và duy trì QMS cũng là áp lực đáng kể. Doanh nghiệp phải đầu tư cho đào tạo, xây dựng tài liệu, đánh giá nội bộ, đánh giá chứng nhận và cải tiến liên tục. Trong bối cảnh giá dầu biến động và áp lực tối ưu chi phí ngày càng lớn, việc cân đối nguồn lực cho hệ thống quản lý chất lượng đòi hỏi tầm nhìn dài hạn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy chi phí phòng ngừa luôn thấp hơn rất nhiều so với chi phí khắc phục sự cố hay tổn thất uy tín.

Một khó khăn khác là yêu cầu tích hợp QMS với các hệ thống quản lý khác như an toàn – sức khỏe – môi trường (HSE) và chuyển đổi số. Ngành dầu khí hiện đại không thể tách rời quản lý chất lượng khỏi quản lý rủi ro môi trường hay an toàn lao động. Việc tích hợp đòi hỏi năng lực quản trị tổng thể, tránh chồng chéo thủ tục nhưng vẫn đảm bảo tính kiểm soát. Đây là bài toán phức tạp, song nếu giải quyết tốt sẽ tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững.

Duy trì đà tăng trưởng

Trước yêu cầu hoàn thành kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2026 và mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, ông Lê Ngọc Sơn - Chủ tịch HĐTV Petrovietnam nhấn mạnh Liên doanh Vietsovpetro cần phát huy tinh thần khát vọng, tập trung các hoạt động cốt lõi, đẩy nhanh tiến độ khoan - khai thác - phát triển mỏ, đồng thời siết chặt an toàn, tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả quản trị để bảo đảm tăng trưởng bền vững.

Vietsovpetro đang tập trung triển khai đồng bộ nhóm giải pháp điều hành sản xuất và kỹ thuật địa chất

Cụ thể, tổng khối lượng dầu và condensate khai thác đạt mức 502,8 nghìn tấn, trong đó chủ lực vẫn đến từ Lô 09-1 với sản lượng 459,8 nghìn tấn. Bên cạnh đó, hoạt động khai thác tại các khu vực khác như Lô 09-3/12 và Lô 09-2/09 cũng đóng góp đáng kể vào tổng sản lượng chung. Đặc biệt, công tác khai thác và đưa khí vào bờ ghi nhận những kết quả vượt mong đợi khi khối lượng khí thiên nhiên đạt 7,1 triệu m3 và lượng khí đưa về bờ lên tới 128,8 triệu m3. Những kết quả này không chỉ bảo đảm nguồn cung năng lượng mà còn tạo tiền đề vững chắc cho các chỉ tiêu tài chính.

Để duy trì đà tăng trưởng và hiện thực hóa kế hoạch cả năm, Vietsovpetro đang tập trung triển khai đồng bộ nhóm giải pháp điều hành sản xuất và kỹ thuật địa chất. Đơn vị chú trọng tăng cường các giải pháp quản lý khai thác, ưu tiên áp dụng công nghệ mới không sử dụng giàn khoan nhằm tối ưu hóa chi phí. Song song với đó, việc triển khai dự án lắp đặt thiết bị bơm điện chìm (ESP) tại Lô 09-1 được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, với mục tiêu trang bị bổ sung cho 9 giếng trong năm nay. Công tác khoan thăm dò và khai thác cũng được tính toán kỹ lưỡng thông qua việc tối ưu hóa vị trí, quỹ đạo giếng khoan và áp dụng các công nghệ kích thích vỉa hiện đại để gia tăng trữ lượng tại những khu vực có tính chất thấm chứa kém.

Về mặt hạ tầng và xây dựng, Vietsovpetro đang nỗ lực kiểm soát và đẩy nhanh tiến độ các công trình biển trọng điểm. Hai dự án RC-12 và BK-26 đang được huy động tối đa nguồn lực để bảo đảm đưa vào vận hành đúng tiến độ trong tháng 12/2026, sớm nhận được những dòng dầu đầu tiên. Đồng thời, liên doanh cũng tập trung nâng cao năng lực quản trị thông qua tiến trình chuyển đổi số, áp dụng trí tuệ nhân tạo trong minh giải dữ liệu địa chất và triển khai hệ thống quản trị nguồn lực doanh nghiệp (ERP) nâng cấp. Việc quyết liệt thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và tối ưu hóa thời gian phi sản xuất trên các giàn khoan được kỳ vọng sẽ giúp đơn vị hạ giá thành sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh thị trường năng lượng có nhiều biến động.

Từ thực tiễn triển khai tại Vietsovpetro có thể thấy, QMS không chỉ giúp nâng cao năng suất thông qua việc giảm sai lỗi và tối ưu quy trình, mà còn góp phần hình thành văn hóa chất lượng trong toàn tổ chức. Khi mỗi cán bộ, kỹ sư ý thức được rằng mọi thao tác đều gắn với tiêu chuẩn và trách nhiệm rõ ràng, doanh nghiệp sẽ xây dựng được nền tảng quản trị ổn định trước biến động thị trường.

Trong kỷ nguyên chuyển đổi năng lượng và cạnh tranh toàn cầu, ngành dầu khí Việt Nam đứng trước yêu cầu phải nâng cao hiệu quả khai thác, giảm chi phí và đảm bảo an toàn tuyệt đối. Hệ thống Quản lý Chất lượng vì thế không chỉ là công cụ kỹ thuật, mà là chiến lược quản trị dài hạn. Khi được triển khai nghiêm túc, QMS trở thành “nguồn lực vô hình” giúp doanh nghiệp gia tăng năng suất, củng cố uy tín thương hiệu và vững vàng trước những thách thức của thị trường năng lượng đầy biến động.