Đề xuất nới trần thu nhập mua nhà ở xã hội lên 50 triệu/tháng cho hộ gia đình

Bộ Xây dựng cho biết, qua gần 1,5 năm triển khai thực hiện các chính sách nhà ở xã hội (NƠXH) được quy định trong Luật Nhà ở năm 2023 và các văn bản hướng dẫn thi hành mặc dù kết quả về nguồn cung NƠXH đã được cải thiện rõ rệt nhưng việc tiếp cận NƠXH của người dân vẫn còn hạn chế, mà một trong các nguyên nhân dẫn tới hạn chế này là điều kiện thu nhập để được mua, thuê mua NƠXH (đang được quy định tại Điều 30 Nghị định 100).

Theo quy định hiện hành, người có thu nhập không quá 20 triệu đồng/tháng mới thuộc diện được mua hoặc thuê mua NƠXH. Tuy nhiên, dự thảo mới đã đề xuất nâng mức trần này lên đáng kể.

Cụ thể, người độc thân có thu nhập bình quân không quá 25 triệu đồng/tháng sẽ đủ điều kiện. Trường hợp người độc thân đang nuôi con nhỏ, mức trần được nâng lên 35 triệu đồng/tháng. Đối với hộ gia đình đã kết hôn, tổng thu nhập của hai vợ chồng không vượt quá 50 triệu đồng/tháng.

Các mức thu nhập này được xác định dựa trên thu nhập thực nhận trong 12 tháng liên tiếp, có xác nhận từ cơ quan, doanh nghiệp nơi làm việc.

Theo Bộ Xây dựng, sau gần 1,5 năm triển khai Luật Nhà ở 2023 và các văn bản hướng dẫn, nguồn cung NƠXH đã có cải thiện nhưng khả năng tiếp cận của người dân vẫn còn hạn chế. Một trong những nguyên nhân chính là điều kiện thu nhập không còn phù hợp với thực tế.

Khảo sát từ Hiệp hội Bất động sản TP.HCM cho thấy, thu nhập phổ biến của người lao động đô thị hiện nay dao động từ 21 - 35 triệu đồng/tháng đối với cá nhân và 41-55 triệu đồng/tháng đối với hộ gia đình. Đây là nhóm không đủ điều kiện mua NƠXH theo quy định cũ nhưng cũng không đủ khả năng tiếp cận nhà ở thương mại do giá quá cao.

Bên cạnh đó, chính sách tiền lương cũng đang có sự điều chỉnh. Mức lương tối thiểu vùng đã tăng trung bình khoảng 7,2%, và dự kiến từ ngày 1/7/2026, lương cơ sở sẽ tăng khoảng 8%, tạo ra mặt bằng thu nhập mới. Điều này khiến nhiều người vượt ngưỡng 20 triệu đồng/tháng và bị “loại” khỏi diện được hỗ trợ nhà ở xã hội theo quy định hiện hành.

Hiện nay, giá nhà ở xã hội tại các đô thị lớn dao động từ 15 - 30 triệu đồng/m². Với một căn hộ điển hình, tổng giá trị có thể lên tới 1,5 - 1,8 tỷ đồng.

Theo thông lệ quốc tế, chi phí nhà ở nên chiếm khoảng 30 - 35% thu nhập của hộ gia đình. Với mức thu nhập khoảng 40 triệu đồng/tháng, một gia đình có thể dành ra khoảng 12 triệu đồng để chi trả cho nhà ở. Như vậy, cần khoảng 10 - 12 năm để tích lũy đủ tiền mua nhà ở xã hội (chưa tính lãi vay).

Trong khi đó, nếu mua nhà ở thương mại với mức giá trung bình từ 50 - 60 triệu đồng/m², thời gian tích lũy có thể kéo dài tới 18 - 20 năm, tạo áp lực tài chính lớn cho người dân.

Bộ Xây dựng cho rằng, việc nâng trần thu nhập sẽ giúp mở rộng đối tượng được hưởng chính sách, đặc biệt là nhóm người có thu nhập trung bình, những người đang gặp khó khăn trong việc tìm kiếm chỗ ở phù hợp.

Đồng thời, chính sách này cũng được kỳ vọng góp phần thúc đẩy Đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội, cân bằng cung cầu thị trường và gián tiếp giúp hạ nhiệt giá nhà ở thương mại.

Việc điều chỉnh điều kiện thu nhập không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ an sinh xã hội mà còn phản ánh sự thích ứng của chính sách với bối cảnh kinh tế, xã hội đang thay đổi nhanh chóng. Nếu được thông qua, đây sẽ là bước tiến quan trọng giúp hàng triệu người dân tiến gần hơn tới giấc mơ an cư.