Việt Nam hút dòng vốn ngoại hướng tới mốc 40 tỷ USD mỗi năm

Dòng vốn ngoại tăng tốc, Việt Nam giữ vững vị thế điểm đến hấp dẫn

Bất chấp bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, Việt Nam vẫn duy trì sức hút mạnh mẽ với nhà đầu tư quốc tế. Chỉ trong quý I/2026, tổng vốn FDI đăng ký đạt hơn 15,2 tỷ USD, tăng gần 43% so với cùng kỳ, trong khi vốn giải ngân đạt 5,41 tỷ USD – phản ánh niềm tin ngày càng gia tăng của khối ngoại.

Trước đó, giai đoạn 2024–2025 đã ghi nhận nền tảng tăng trưởng ổn định của dòng vốn ngoại này. Năm 2024, vốn FDI đăng ký đạt khoảng 38,23 tỷ USD, vốn thực hiện đạt 25,35 tỷ USD – mức cao kỷ lục và tăng 9,4% so với năm trước. Sang năm 2025, các con số tiếp tục cải thiện với vốn đăng ký đạt 38,42 tỷ USD và vốn giải ngân lên tới 27,62 tỷ USD – cao nhất trong 5 năm.

Không chỉ tăng về quy mô, khu vực FDI còn giữ vai trò then chốt trong hoạt động xuất khẩu khi đóng góp hơn 70% tổng kim ngạch. Với đà tăng hiện tại, mục tiêu thu hút từ 38–40 tỷ USD FDI trong năm 2026 được đánh giá là hoàn toàn khả thi.

Những kết quả này cho thấy Việt Nam đang nổi lên như một “điểm neo” quan trọng của các tập đoàn đa quốc gia trong xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chuyển dịch chất lượng FDI và bài toán nâng cao năng lực hấp thụ

Một xu hướng đáng chú ý là sự thay đổi rõ nét trong cơ cấu dòng vốn đầu tư. Nếu trước đây FDI chủ yếu tập trung vào các ngành gia công, lắp ráp, thì hiện nay dòng vốn đang chuyển mạnh sang lĩnh vực chế biến, chế tạo và công nghệ cao.

Trong năm 2025, riêng ngành chế biến, chế tạo đã thu hút tới 18,59 tỷ USD, chiếm gần 60% tổng vốn đăng ký, tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt. Đồng thời, hoạt động góp vốn, mua cổ phần tăng mạnh gần 55%, cho thấy nhà đầu tư nước ngoài đang mở rộng hiện diện dài hạn thay vì chỉ dừng ở các dự án mới.

Dòng vốn cũng đang lan tỏa sang các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như logistics, khoa học công nghệ và dịch vụ, phản ánh quá trình nâng cấp vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu – từ nơi sản xuất đơn thuần sang trung tâm sản xuất – dịch vụ tích hợp.

Bên cạnh đó, xu hướng đầu tư xanh và tiêu chuẩn ESG ngày càng trở thành yêu cầu bắt buộc, đặt ra áp lực phát triển hạ tầng năng lượng sạch và khu công nghiệp sinh thái để đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. 

Tuy nhiên, việc hấp thụ hiệu quả dòng vốn lớn này vẫn là thách thức. Tỷ lệ nội địa hóa còn thấp khiến doanh nghiệp trong nước chưa tham gia sâu vào chuỗi cung ứng. Dù khu vực FDI chiếm hơn 70% xuất khẩu, giá trị gia tăng nội địa vẫn còn hạn chế.

Ngoài ra, hạ tầng và năng lực triển khai dự án vẫn cần được cải thiện. Biến động trong cấu trúc dòng vốn đầu năm 2026 – khi vốn điều chỉnh và góp vốn giảm – cũng cho thấy tính ổn định chưa thực sự bền vững.

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút FDI ngày càng gay gắt, Việt Nam cần tiếp tục cải cách môi trường đầu tư, nâng cao tính nhất quán chính sách và chuyển hướng sang thu hút có chọn lọc các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường và có khả năng lan tỏa.

Về dài hạn, mục tiêu không chỉ là thu hút vốn, mà còn là nâng cấp vai trò – từ “bến đỗ chi phí thấp” thành “bến đỗ giá trị cao”, nơi tạo ra đổi mới sáng tạo và gia tăng năng lực cạnh tranh cho nền kinh tế.