Kiến nghị hạn chế sửa đổi quy hoạch đã được phê duyệt

Tại hội thảo quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và giao đất, cho thuê đất diễn ra sáng 5.8, TS. Trần Kim Chung - Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế T.Ư cho hay, quy hoạch là điều kiện tiên quyết cho sự vận hành của thị trường BĐS. Hiện quá phổ biến hình thức “giao thuê đất” do cá nhân và doanh nghiệp tự tìm đất, thường là không đúng theo quy hoạch và thường thực hiện theo kiểu “xin-cho”. Vì thế, cần giảm bớt để chuyển sang hình thức “phát triển quỹ đất” đưa các lô đất ra đấu thầu cho phù hợp với quy hoạch sử dụng đất.

Quy hoạch phát triển kinh tế xã hội, quy hoạch sử dụng đất chưa có cơ chế hợp nhất vào quy hoạch xây dựng mang tính đồng thuận (nhà nước, xã hội và doanh nghiệp) nên nhiều khi còn hình thức, nếu không nói là quy hoạch “treo”.

Giữa quy hoạch phát triển kinh tế xã hội, quy hoạch ngành còn chồng chéo, thiếu tính thống nhất và cơ chế phối hợp. Những bất cập trong công tác quy hoạch, kế hoạch không chỉ tồn tại ở chính nội tại của từng loại quy hoạch mà còn giữa các loại quy hoạch với nhau, gây ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển của thị trường BĐS.

Do vậy, ông Chung kiến nghị hạn chế tiến tới việc có quy định không sửa đổi bổ sung các quy hoạch đã được phê duyệt trong suốt thời kỳ hiệu lực của quy hoạch. Trước mắt, các quy hoạch cần có điều khoản không được sửa đổi, bổ sung trong nhiệm kỳ kế hoạch 5 năm.

Bên cạnh đó, về thời gian lập quy hoạch, nhiều ý kiến cho rằng Luật Đất đai quy định kỳ quy hoạch như hiện nay là không hợp lý. 10 năm phải lập lại quy hoạch sử dụng đất rất tốn kém, mâu thuẫn với thời hạn giao đất, cho thuê đất (thời hạn này hiện đều trên 10 năm đến 70 năm hoặc lâu dài), gây tâm lý không ổn định cho người được thuê đất.

Việc lập quy hoạch sử dụng đất nói riêng và quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội nói chung được thực hiện rất công phu, tuy nhiên việc điều chỉnh quy hoạch còn tình trạng dễ dãi và chưa được quản lý chặt chẽ, chưa có sự đồng bộ, thống nhất giữa các ngành, dẫn đến tình trạng điều chỉnh làm phá vỡ mục tiêu ban đầu của quy hoạch.

Theo tổng kết của Bộ Tài nguyên Môi trường, hiện nhiều ngành sử dụng đất với quy mô lớn đã lập quy hoạch hoặc xin chủ trương thực hiện dự án chưa tuân thủ những quy định hiện hành hoặc thiếu quy định ràng buộc.

Nhiều khu công nghiệp đã được quy hoạch nhưng không có nhà đầu tư, trong khi đó nhiều nhà đầu tư lại xin bổ sung quy hoạch các khu công nghiệp đến năm 2015.

Bên cạnh đó, việc chấp thuận chủ trương đầu tư xây dựng các khu kinh tế, khu đô thị mới, khu liên hợp nông - công nghiệp - dịch vụ (hàng nghìn hécta)… dẫn đến tình trạng đất đai bị khoanh bao, đầu tư hạ tầng tốn kém, dàn trải nhưng khả năng thu hút đầu tư thấp.

Bộ Tài nguyên Môi trường cho rằng những vấn đề đó dẫn đến việc quy hoạch tổng thể kinh tế - xã hội, quy hoạch sử dụng đất chỉ chạy theo các chủ trương, hợp thức hóa việc sử dụng đất… như vậy, vai trò, vị trí của quy hoạch sử dụng đất không còn.