Doanh nghiệp bỏ trụ sở, nợ thuế kéo dài có thể sẽ bị xóa mã số thuế

Theo dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Quản lý thuế 2025 do Bộ Tài chính xây dựng, từ ngày 1/7, cơ quan thuế sẽ thực hiện biện pháp chấm dứt hiệu lực mã số thuế, hay còn được gọi là “khai tử” doanh nghiệp, hợp tác xã trong một số trường hợp kéo dài nhiều năm nhưng không khắc phục vi phạm.

Cụ thể, trường hợp thứ nhất áp dụng với doanh nghiệp, hợp tác xã không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký trong thời gian quá 3 năm kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Đồng thời, doanh nghiệp cũng không nộp hồ sơ đề nghị khôi phục mã số thuế hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định.

Trường hợp thứ hai là doanh nghiệp thuộc diện bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế. Sau khi cơ quan thuế đã áp dụng các biện pháp cưỡng chế khác trong thời gian từ 3 năm trở lên nhưng vẫn không thể thu hồi số tiền thuế nợ, cơ quan quản lý thuế sẽ xem xét chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

Dự thảo nghị định được xây dựng trên cơ sở Luật Quản lý thuế 2025, trong đó quy định rõ nguyên tắc kiểm tra thuế theo hướng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và quản lý rủi ro.

Theo khoản 1 Điều 22 của luật, hoạt động kiểm tra thuế phải ưu tiên thực hiện trực tuyến, từ xa trên dữ liệu điện tử nhằm giảm tiếp xúc trực tiếp, hạn chế gây ảnh hưởng tới hoạt động bình thường của người nộp thuế.

Cơ quan thuế cũng phải bảo đảm việc kiểm tra tuân thủ đúng quy định pháp luật, không cản trở hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Việc kiểm tra nhằm đánh giá tính đầy đủ, chính xác, trung thực trong kê khai, nộp thuế cũng như mức độ tuân thủ pháp luật thuế của người nộp thuế.

Đáng chú ý, dự thảo nhấn mạnh nguyên tắc không để xảy ra chồng chéo, trùng lặp về nội dung, phạm vi và thời gian giữa hoạt động thanh tra, kiểm tra thuế với hoạt động của cơ quan thanh tra, kiểm toán nhà nước, trừ trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm cần kiểm tra lại.

Đối với các giao dịch liên kết, cơ quan thuế sẽ kiểm tra việc xác định giá giao dịch theo nguyên tắc giao dịch độc lập và căn cứ vào bản chất kinh tế thực tế phát sinh. Các giao dịch liên kết không tuân thủ nguyên tắc độc lập, có dấu hiệu làm giảm nghĩa vụ thuế sẽ không được công nhận khi xác định nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.

Việc siết quản lý doanh nghiệp “mất tích”, nợ thuế kéo dài cùng với đẩy mạnh kiểm tra trên môi trường số được đánh giá là bước đi nhằm nâng cao hiệu quả quản lý thuế, hạn chế thất thu ngân sách và tăng tính minh bạch trong hoạt động của doanh nghiệp.