Đề xuất nâng ngưỡng nợ thuế tạm hoãn xuất cảnh từ 1 triệu lên 50 triệu đồng

Bộ Tài chính vừa đưa ra dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế, đề xuất áp dụng lệnh tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế.

Cụ thể, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và số tiền thuế nợ này đã quá thời hạn nộp theo quy định từ 120 ngày trở lên.

Cá nhân là chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp, cá nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã có số tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng trở lên và số tiền thuế nợ này đã quá thời hạn nộp theo quy định từ 120 ngày trở lên.

Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên, có thể bị hoãn xuất cảnh nếu sau 30 ngày kể từ khi nhận thông báo vẫn chưa nộp đủ.

Góp ý về ngưỡng nợ thuế 1 triệu đồng bị tạm hoãn xuất cảnh, Luật sư Nguyễn Văn Được, Ủy viên BCH Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín cho rằng, trước đây không có giới hạn tối thiểu về ngưỡng nợ thuế để áp dụng biện pháp hoãn xuất cảnh, việc này dẫn đến phát sinh bất cập, nhiều trường hợp chỉ nợ thuế rất nhỏ, vài chục ngàn đồng những vẫn bị tạm hoãn xuất cảnh.

Với đề xuất mới này của Bộ Tài chính, theo ông Được, đây là quy định “nới lỏng” so với hiện hành nhưng vấn đề không nằm ở con số, mà thực chất cần xem xét cách phân loại rủi ro và xử lý đối với nhóm đối tượng có vi phạm về thuế.

Theo phân tích của ông Nguyễn Văn Được, dự thảo đưa ra quy định người nộp thuế vẫn còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký chỉ bị cưỡng chế khi nợ quá 120 ngày. Trong khi đó, nhóm không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký có thể bị áp dụng biện pháp chỉ sau 30 ngày kể từ khi thông báo. Như vậy vẫn đảm bảo nguyên tắc quản lý thuế theo mức độ rủi ro và quản lý thuế theo mức độ tuân thủ. Các trường hợp vẫn còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký được áp dụng thời gian xử lý dài hơn, trong khi nhóm bỏ địa chỉ kinh doanh bị áp dụng biện pháp sớm hơn, dù có thể cùng một ngưỡng tiền nợ thuế.

Vì vậy, ông Được cho rằng, nếu cùng đặt ngưỡng nợ thuế nhưng giữ nguyên sự khác biệt về thời gian này, vẫn bảo đảm được nguyên tắc quản lý theo mức độ rủi ro, kết hợp với nguyên tắc quản lý thuế theo tuân thủ, không làm mất đi tính phân hóa trong chính sách.

Do đó, ông kiến nghị nâng ngưỡng tạm hoãn xuất cảnh từ 1 triệu đồng lên 50 triệu đồng và giữ nguyên mốc thời gian áp dụng là 30 ngày đối với trường hợp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký.

Song song, vị luật sư này cho rằng cần hoàn thiện hệ thống thông báo và cảnh báo sớm đối với người nộp thuế. Việc tận dụng đồng bộ các kênh điện tử như email, số điện thoại, ứng dụng eTax hay VNeID sẽ giúp bảo đảm người nộp thuế nhận được thông tin đầy đủ và kịp thời. Khi người dân có thể chủ động nắm được nghĩa vụ của mình, các tình huống bị động khi làm các thủ tục xuất cảnh sẽ giảm đáng kể.

Trước đó, góp ý về dự thảo mục tạm hoãn xuất cảnh, Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, đề nghị bổ sung mức tiền đối với cá nhân (1 triệu đồng) và tổ chức (10 triệu đồng), và bổ sung trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký không khai thuế hóa đơn bán ra với tổng trị giá trên hóa đơn 100 triệu đồng trở lên (tương đương 10 triệu tiền thuế phát sinh), do trường hợp này người nộp thuế chưa khai thuế nên không có nợ thuế.

Theo Bộ Tài chính, tổng số người nộp thuế ở trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (TT 06) có nợ thuế là khoảng 963.500 người nộp thuế (gồm 325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh), với tổng số tiền thuế nợ là 32.130 tỷ đồng.

Tổng số tiền thuế nợ là 32.130 tỷ đồng (gồm doanh nghiệp nợ 29.815 tỷ đồng, hộ kinh doanh nợ 2.315 tỷ đồng). Trong đó, có khoảng 496.200 người nộp thuế (gồm 38.200 doanh nghiệp và 458.000 hộ kinh doanh) có số tiền nợ thuế dưới 1 triệu đồng, với tổng số tiền thuế nợ là 66 tỷ đồng (doanh nghiệp nợ 9 tỷ đồng, hộ kinh doanh nợ 57 tỷ đồng).

Như vậy, số người nộp thuế có số nợ dưới 1 triệu đồng chiếm khoảng 51,5% tổng số người nộp thuế thuộc trường hợp tại TT 06 có nợ thuế, trong khi số tiền thuế nợ chỉ chiếm khoảng 0,2% tổng số nợ thuế.

Tổng số người nộp thuế thuộc trường hợp tại TT 06 đã bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh khoảng 65.000 người nộp thuế. Trong đó, khoảng 7.100 người nộp thuế (gồm 6.000 doanh nghiệp và 1.100 hộ kinh doanh) đã liên hệ với cơ quan thuế để nộp số tiền thuế còn nợ và được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh.

Số người nộp thuế có số tiền nợ thuế dưới 1 triệu đồng đang bị tạm hoãn xuất cảnh là khoảng 13.500 người nộp thuế, bao gồm 11.800 doanh nghiệp và 1.700 hộ kinh doanh.

Qua số liệu trên cho thấy, số lượng người nộp thuế có số tiền nợ thuế dưới 1 triệu đồng chiếm tỷ lệ rất lớn (51,5%, tương ứng khoảng 496.200 người nộp thuế), tuy nhiên tổng số tiền nợ thuế lại rất nhỏ (chiếm khoảng 0,2%, tương ứng 66 tỷ đồng).

Tuy nhiên, đối với người nộp thuế thuộc trường hợp tại TT 06, do không tuân thủ pháp luật nên trong quá trình xây dựng Nghị định 49, quan điểm của TT 06 là cần áp dụng các chế tài mạnh nhằm xử lý, làm sạch tình trạng vi phạm này. Vì vậy, Nghị định 49 không quy định ngưỡng nợ để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với các trường hợp thuộc TT 06.

Do đó, Bộ Tài chính đề xuất quy định ngưỡng nợ để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế thuộc TT 06 là từ 1 triệu đồng trở lên.