Chợ truyền thống Trung Hòa: Bài học về sự thất bại của mô hình chợ - TTTM
Đã hơn một tháng kể từ khi chính thức đi vào hoạt động, thế nhưng, cho đến nay, chợ truyền thống Trung Hòa vẫn đang trong tình cảnh vắng bóng người qua lại. Sự ế ẩm của khu chợ này phải chăng đang đi theo vết xe đổ của mô hình chợ - trung tâm thương mại đã thất bại vì không được người dân đón nhận trong thời gian vừa qua.
Mục đích của chợ truyền thống là nhằm phục vụ những nhu cầu thiết yếu hàng ngày của nhóm khách hàng bình dân. Thậm chí, đó còn là nơi để người dân bán những thứ "của nhà trồng được". Chính vì vậy, đặc trưng của nó là tính dân dã và bình dị.
Cũng vì là khu chợ mang tính dân dã như vậy, cho nên, tâm lý mua bán của cả người bán và người mua đều có những nét đặc trưng riêng, hoàn toàn khác biệt so với Trung tâm thương mại. Điều người dân coi trọng nhất đối với những khu chợ truyền thống này đó là sự nhanh, tiện lợi, không mất thời gian. Và có lẽ, chính vì không hiểu được đặc trưng này của chợ truyền thống đã ăn sâu vào tâm lý của người dân từ nhiều đời nay, cho nên sự thất bại bước đầu của mô hình chợ - Trung tâm thương mại như Chợ truyền thống Trung Hòa cũng là điều dễ hiểu!
Chợ truyền thống Trung Hòa chính thức đi vào hoạt động từ ngày 25/4 và chính thức được khai trương vào ngày 05/05/2015 vừa qua, tại tầng bán hầm toà nhà Eurowindow MultiComplex, số 27, đường Trần Duy Hưng, phường Trung Hoà, quận Cầu Giấy, Hà Nội. Theo lời giới thiệu những ngày đầu khai trương, chợ truyền thống Trung Hòa được xây dựng theo hướng văn minh, hiện đại, sạch sẽ nhưng vận hành theo mô hình chợ truyền thống, tạo sự thuận tiện cho việc mua bán của tiểu thương cũng như cư dân khu vực quận Cầu Giấy. Bên cạnh đó, chợ truyền thống Trung Hòa sở hữu số lượng hàng hóa đa dạng với tổng số 242 gian hàng, ngành hàng kinh doanh gồm các mặt hàng thiết yếu thường có tại các chợ dân sinh, đáp ứng mọi nhu cầu của người tiêu dùng...
.
Giới thiệu "hoành tráng" là thế, tuy nhiên, có đi vào hoạt động mới thấy những bất cấp của khu chợ này lớn đến mức nào khi mà sau hơn một tháng đi vào hoạt động, khu chợ vẫn trong tình cảnh vắng bóng người qua lại, Sự thất bại "bước đầu" của khu trợ này đang đặt ra nghi vấn về sự đáp ứng yêu cầu tiện lợi trong việc mua bán của người dân?
.
Mặc dù sở hữu vị trí đắc địa, ngay trung tâm phường Trung Hòa, tuy nhiên, thay vì nằm "trên mặt đất", khu chợ này lại được đặt dưới tầng hầm của một tòa nhà cao tầng. Như vậy, rõ ràng là yêu cầu đầu tiên về sự "tiện" của khu chợ là không thể đáp ứng được.
.
Một khách hàng hiếm hoi đến mua hàng tại khu chợ cho biết: Bình thường đi làm về mình hay tạt té vào những chợ cóc ven đường để mua đồ, với những chợ này chỉ cần dừng lại hoặc đi thẳng xe vào chợ là mua được. Trong khi đó, khi mua hàng ở đây lại phải gửi xe, vừa mất thời gian vừa bất tiện nên nhiều khi ngại chẳng muốn vào.
.
Bên cạnh đó, nói là chợ truyền thống nhưng không gian chợ tại chợ Trung Hòa đã bị đẩy xuống hàng thứ yếu khi nằm ở vị trí tầng hầm, ẩm thấp, tăm tối, không thoải mái, rất chật hẹp khác hẳn với những khu chợ truyền thống trước đây. Điều này cũng tạo tâm lý không thoải mái cho cả người bán và người mua hàng.
.
Đó là chưa kể đến việc khu chợ được đầu tư hiện đại nên các chi phí mặt bằng, vận hành khi cộng với giá gốc hàng hóa cũng khiến giá cao hơn một chút so với mua ở chợ truyền thống thông thường khiến các hộ kinh doanh, tiểu thương “không trụ nổi”, còn người dân thì cũng không hài lòng.
.
Chị Hương, một chủ cửa hàng tạp hóa trong chợ Trung Hòa cho biết, Từ khi chợ khai trương, chỉ thấy những chủ cửa hàng đua nhau dọn đi chứ không thấy ai dọn về bán. Nếu tình trạng này tiếp tục diễn ra thì tôi cũng không biết mình có thể "chờ khách hàng" đến khi nào!
.
Về vấn đề ế ẩm của những mô hình chợ chuyển đổi, trao đổi trên báo chí thời gian gần đây ông Doãn Công Khánh, Viện Nghiên cứu thương mại cho rằng: Khi chuyển đổi mô hình chợ truyền thống cần xem xét, cân nhắc đến thói quen, truyền thống mua sắm của người dân chứ không phải cứ sạch, đẹp, hiện đại là mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Hơn nữa, chợ chứa đựng những nét đẹp văn hóa, lịch sử, truyền thống không dễ dàng thay đổi hoặc từ bỏ được. Nếu thay đổi nó thì chắc gì người ta đã hứng thú nữa, ông Khanh phân tích.
.
Cũng với những lý lẽ đó, ông Nguyễn Thanh Phương, Phó chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam cho rằng:khó có thể xóa bỏ chợ vì đó là thói quen sinh hoạt hằng ngày để giao lưu, trao đổi hàng hóa những thiết yếu và chứa đựng cả yếu tố văn hóa, truyền thống của người Việt. Chuyên gia này cũng lo ngại về việc nếu cứ theo đuổi mục tiêu xóa chợ để xây trung tâm thương mại mà không quan tâm đến hiệu quả có thể tạo điều kiện hình thành nhiều chợ cóc, tự phát, gánh hàng rong... Từ thực tế này, các cơ quan quản lý cũng cần xem xét khi cải tạo chợ thành trung tâm thương mại phải tham khảo rộng rãi ý kiến tiểu thương, người dân sinh sống quanh đó và tính toán trước tiềm năng trước khi bắt tay vào triển khai.
.
Riêng đối với mô hình chợ truyền thống Trung Hòa, nếu tình trạng ế ấm này vẫn còn tiếp tục, có lẽ các cơ quan quản lý cũng cần có những giải pháp thiệt thực và kịp thời nhằm tránh lãng phí tài sản trong khi không mang lại hiệu quả hoạt động.
>>> Nhiều chủ đầu tư mặt bằng bán lẻ đang ngồi "đuổi ruồi"
Nhóm PV (Theo KD&PL)

