64 cơ sở nhà, đất của Bộ Văn hoá chưa được phê duyệt phương án

Thanh tra Chính phủ vừa thông báo Kết luận thanh tra chuyên đề cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tại Bộ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL). 

64 cơ sở chưa được phê duyệt phương án xử lý

Theo kết luận, trước ngày 1/3/2025, các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ VHTTDL quản lý 146 cơ sở nhà, đất, gồm 144 cơ sở tại Việt Nam và 2 cơ sở ở nước ngoài.

Sau khi tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, nhân sự, tài chính, tài sản, ngân sách nhà nước và dự án từ một số cơ quan, đơn vị, tổng số cơ sở nhà, đất thuộc phạm vi quản lý của Bộ tăng lên 152 cơ sở, trong đó có 150 cơ sở tại Việt Nam.

Đáng chú ý, từ ngày 1/3/2025 đến 30/4/2026, có 7 cơ sở nhà, đất được xác định là dôi dư sau sắp xếp. Cả 7 cơ sở này đều đã có phương án sắp xếp, xử lý nhưng chưa được phê duyệt.

Không chỉ các cơ sở dôi dư, tiến độ xử lý chung cũng còn chậm. Đến ngày 30/4/2026, Bộ VHTTDL còn 64/150 cơ sở nhà, đất chưa được phê duyệt phương án sắp xếp lại, xử lý.

Trong thời kỳ thanh tra, Bộ đã lập và lấy ý kiến UBND các tỉnh, thành phố đối với 63/63 cơ sở. Tuy nhiên, phương án đối với 58 cơ sở được Thanh tra Chính phủ xác định chưa đúng quy định. Bộ cũng chưa hoàn thành xử lý đối với 58/63 cơ sở nhà, đất.

Hàng chục nghìn m² đất sử dụng chưa hiệu quả

Một trong những trường hợp đáng chú ý là Khu lưu trữ hình ảnh động quốc gia tại thôn 6, xã Hòa Lạc, Hà Nội. Cơ sở này có tổng diện tích khuôn viên 34.980 m², được bàn giao đưa vào sử dụng từ tháng 3/2020, nhưng Viện Phim Việt Nam chỉ sử dụng một phần.

Theo báo cáo của Viện Phim Việt Nam, công nghệ lưu trữ thay đổi, phim được quay bằng máy kỹ thuật số và lưu trữ trên ổ đĩa, máy chủ nên không còn nhu cầu lưu trữ tại cơ sở này. Nhà làm việc cũng không được sử dụng do Viện đã bố trí đủ tại trụ sở ở Kim Mã.

Viện Phim Việt Nam đề xuất điều chuyển cơ sở cho cơ quan, đơn vị khác quản lý, sử dụng. Tuy nhiên, đến ngày 19/6/2026, Bộ VHTTDL vẫn chưa nhận được ý kiến bằng văn bản của UBND TP Hà Nội và chưa phê duyệt phương án xử lý.

Tại số 48 Nguyễn Đình Chiểu, phường Tân Định, Tp.HCM, cơ sở nhà, đất có diện tích 1.296,66 m², diện tích nhà 1.657,54 m² và có 11 hộ dân sống xen kẽ trong khuôn viên.

Thanh tra Chính phủ cho biết từ tháng 8/2018 đến thời điểm thanh tra, Văn phòng Bộ VHTTDL không sử dụng và giữ nguyên hiện trạng cơ sở này. Bộ nhiều lần đề xuất phương án xử lý, trong đó có phương án chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý, nhưng đến ngày 19/6/2026 vẫn chưa phê duyệt phương án.

Cơ sở 3.643 m² bỏ dở dự án từ năm 2017Tại cơ sở Nhà Văn hóa Điện ảnh số 2 Phan Đình Giót, Tp.HCM, diện tích đất là 3.643,9 m².

Năm 2016, Viện Phim Việt Nam ký hợp đồng liên kết, hợp tác đầu tư với Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Nguyễn Kim để thực hiện dự án Trung tâm Văn hóa Điện ảnh tại đây. Tuy nhiên, dự án chưa được thực hiện từ năm 2017 đến nay.

Thanh tra Chính phủ cho rằng trong quá trình thực hiện dự án, thủ tục thanh lý tài sản chưa được thực hiện đúng quy định, khiến công trình không được cấp giấy phép xây dựng.

Đến ngày 19/6/2026, Bộ VHTTDL vẫn chưa phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý đối với cơ sở này.

Trong khi đó, tại Trung tâm Văn hóa, Thể thao và Du lịch các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên ở số 1 An Nhơn 7, Đà Nẵng, từ tháng 12/2016 đến thời điểm thanh tra, Văn phòng Bộ chỉ sử dụng diện tích từ tầng 1 đến tầng 5. Phần diện tích từ tầng 6 đến tầng 9, khoảng 2.860 m², chưa được sử dụng do mới xây thô, chưa hoàn thiện từ tháng 12/2020.

Đến ngày 24/5/2026, Bộ VHTTDL đã quyết định điều chuyển cơ sở này cho Trường Cao đẳng Du lịch Đà Nẵng.

Một nội dung đáng chú ý khác trong kết luận thanh tra là vụ việc tại số 23 Tống Đản, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội, thuộc khuôn viên Bảo tàng.

Theo Thanh tra Chính phủ, khoảng 80 m² đất do Bảo tàng được giao quản lý, sử dụng đã bị cá nhân lấn chiếm. Năm 2009, gia đình ông Đặng Quốc Thắng đã tháo dỡ phần nhà và tường ngăn, sau đó xây dựng trái phép trên phần diện tích thuộc quyền quản lý, sử dụng của Bảo tàng.

Đáng chú ý, ngày 29/7/2011, UBND quận Hoàn Kiếm cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho ông Đặng Quốc Thắng và bà Đặng Thanh Trúc đối với thửa đất 304,3 m² tại số 23 Tống Đản. Diện tích này bao gồm cả khoảng 80 m² đất của Bảo tàng đã bị lấn chiếm.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị làm rõ việc cá nhân lấn chiếm đất công, hủy hoại tài sản công. UBND TP Hà Nội được giao chỉ đạo Thanh tra thành phố và các cơ quan có thẩm quyền làm rõ dấu hiệu hủy hoại tài sản công, lấn chiếm đất công và việc cấp giấy chứng nhận đối với cơ sở này.

Thanh tra chỉ rõ trách nhiệm

Theo Thanh tra Chính phủ, nguyên nhân chủ quan của những tồn tại là quá trình sắp xếp, xử lý nhà, đất dôi dư còn thiếu quyết liệt trong phối hợp với địa phương; Bộ VHTTDL nhiều lần thay đổi phương án sắp xếp, làm chậm quá trình phản hồi của các địa phương.

Thanh tra Chính phủ xác định trách nhiệm đối với những tồn tại trong công tác quán triệt, ban hành văn bản chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra, giám sát và tổ chức thực hiện thuộc lãnh đạo Bộ VHTTDL, lãnh đạo Vụ Kế hoạch, Tài chính trong thời kỳ từ ngày 1/3/2025 đến 30/4/2026 cùng các tổ chức, cá nhân liên quan.

Bộ VHTTDL được yêu cầu rà soát, làm rõ tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân và trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân; đồng thời khẩn trương phối hợp với các địa phương đẩy nhanh việc phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý nhà, đất, nhất là các cơ sở dôi dư, bảo đảm đúng quy định, tránh thất thoát, lãng phí.