Tái thiết không gian đô thị ven sông Đồng Nai: Hành lang sinh thái mới

Thành phố Đồng Nai sẽ tái thiết không gian ven sông Đồng Nai theo hướng hình thành hành lang sinh thái, cảnh quan và kinh tế đặc trưng. Đây được xem là nhiệm vụ đột phá trong giai đoạn phát triển mới.

Sông Đồng Nai: trục cảnh quan chính của đô thị

Sông Đồng Nai dài 586km, trong đó đoạn qua thành phố Đồng Nai dài hơn 234km. Với đô thị này, con sông vừa là tài sản tự nhiên có giá trị về kinh tế, văn hóa, lịch sử, cảnh quan, vừa tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp, công nghiệp, giao thông đường thủy, du lịch sinh thái.

Thành phố hiện xác định sông Đồng Nai là trục cảnh quan đô thị chính, đồng thời là “mặt tiền” cần được tổ chức lại bài bản hơn.

Vì sao không gian ven sông chưa phát huy hết giá trị?

Theo đánh giá của lãnh đạo địa phương, việc khai thác không gian ven sông thời gian qua còn chậm và thiếu quy hoạch tổng thể. Hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ, kiến trúc thiếu thống nhất, chưa hình thành được các thiết chế văn hóa ven sông phục vụ cộng đồng.

Trong hành lang sông Đồng Nai vẫn còn tình trạng phát triển tự phát, xây dựng trái phép, không đúng quy hoạch, sử dụng đất kém hiệu quả và thiếu kiểm soát về cảnh quan. Nhiều khu vực ven sông còn có kho bãi, bến cảng nhỏ lẻ, công trình tạm và hoạt động công nghiệp từ giai đoạn trước, chiếm dụng quỹ đất có giá trị cao về cảnh quan.

Định hướng mới: hành lang sinh thái, cảnh quan và kinh tế

Kiến trúc sư Khương Nguyễn Đức Chương, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư thành phố Đồng Nai cho rằng phát triển đô thị không chỉ là thêm đường sá hay thay đổi bộ máy hành chính, mà còn là nâng tầm chất lượng sống trên nền tảng di sản thiên nhiên và văn hóa.

Theo ông, các di tích lịch sử, làng nghề truyền thống dọc sông Đồng Nai cần được xem là “trục xương sống” của bản sắc đô thị. Không gian quanh di tích nên có khoảng lùi và tạo các “quảng trường văn hóa” để người dân tiếp cận dễ hơn.

Ông cũng nhấn mạnh sông Đồng Nai không chỉ là dòng cấp nước, mà phải là trục cảnh quan và kinh tế chủ đạo.

Quy hoạch ven sông sẽ đi theo hướng nào?

Định hướng phát triển không gian ven sông được đề xuất theo tư duy “mở”, với các công viên ven sông liên hoàn và ưu tiên không gian cho cộng đồng. Đây cũng là giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu theo hướng tự nhiên.

Với sông Đồng Nai, địa phương cần có các quy hoạch phát huy giá trị đô thị ven sông, trong đó có phát triển du lịch đường thủy kết nối từ đô thị Biên Hòa lên đến Cát Tiên và xuống khu vực đô thị Nhơn Trạch. Cùng với đó là xây dựng các bến du thuyền, trung tâm văn hóa ven sông để dòng sông “sống” cùng người dân.

Động thái cụ thể của thành phố Đồng Nai

UBND thành phố Đồng Nai cho biết sẽ rà soát, điều chỉnh quy hoạch để phát triển không gian công cộng ven sông liên tục. Đồng thời, thành phố sẽ tái cấu trúc quỹ đất, di dời các cơ sở công nghiệp, kho bãi, bến cảng không còn phù hợp hoặc gây ô nhiễm môi trường để chuyển sang chức năng có giá trị cao hơn.

Bên cạnh đó, thành phố sẽ tăng cường kiểm soát trật tự xây dựng, chấm dứt phát triển tự phát và đẩy mạnh thu hút đầu tư vào các dự án ven sông nhằm tạo động lực mới cho phát triển đô thị bền vững.

Từ ngày 30-4-2026, Đồng Nai chính thức trở thành thành phố thứ 7 của cả nước. Với thông tin này, việc tái thiết không gian ven sông Đồng Nai đang được nhìn nhận như một bước đi quan trọng trong quá trình nâng cấp diện mạo đô thị.

Bạn nghĩ sao về hướng phát triển ven sông Đồng Nai này? Comment bên dưới nhé!